Di Sản Trong Túi Rác
1
Bố ngồi ở vị trí chính giữa bàn.
Trước mặt ông đặt một ấm trà — bộ ấm tử sa mà bình thường chỉ dùng để tiếp khách.
Mẹ ngồi bên phải, vừa bóc quýt, vừa đưa một múi cho anh trai.
Anh trai ngồi bên trái, tay cầm bút rất vững.
Năm nay anh hai mươi hai tuổi. Tốt nghiệp cao đẳng hơn một năm, đang phụ giúp ở cửa hàng vật liệu xây dựng của bố.
Tôi đứng ở cửa phòng khách.
Không ai bảo tôi ngồi.
Thực ra cũng không có ghế thừa. Nhà có bốn ghế ăn, vừa đủ ba chiếc vây quanh bàn. Chiếc còn lại ở trong phòng anh trai, bình thường anh dùng để treo quần áo.
Không ai nghĩ đến việc mang ra.
Hoặc cũng có nghĩ, nhưng thấy không cần thiết.
“Hàng tồn kho của cửa hàng vật liệu, cộng với mặt bằng, khoảng một trăm tám mươi vạn.” Bố lên tiếng, giọng điệu y như đang bàn chuyện làm ăn.
Ông nhìn anh trai. Từ đầu đến cuối chỉ nhìn anh.
“Căn nhà ở Giang Bắc, giá thị trường hiện tại khoảng một trăm sáu mươi vạn. Đất nền ở quê cộng với sửa sang, tầm bốn năm chục vạn.”
Mẹ ở bên cạnh bổ sung: “Còn xe của bố con, Passat, chạy bốn năm rồi, bán được khoảng mười hai, mười ba vạn.”
“Trong sổ tiết kiệm, sáu mươi tám vạn.” Bố nói.
Ông cầm bút, kẻ một đường ngang trên giấy.
“Tổng cộng lại, hơn năm trăm vạn một chút.”
Ông ngẩng đầu nhìn anh trai.
“Những thứ này, đều cho con.”
Anh trai không có biểu cảm gì đặc biệt. Anh gật đầu, như thể đang xác nhận một chuyện vốn đã biết từ trước.
“Cửa hàng cứ theo bố mà làm. Hai năm nữa muốn tự mở riêng thì tính sau.”
“Vâng.” Anh nói.
Rồi ký tên.
Một tờ. Hai tờ. Ba tờ.
Tiếng đầu bút lướt trên giấy, tôi nghe rất rõ.
Bởi vì cả căn nhà không còn âm thanh nào khác.
Ký xong tờ cuối cùng, bố xếp giấy tờ lại, đẩy sang một bên.
Sau đó ông liếc nhìn tôi một cái.
Trong suốt quá trình, đây là lần đầu tiên ông nhìn tôi.
“Tiểu Mãn, con cũng mười tám rồi.”
Giọng ông thay đổi. Không còn sự trịnh trọng như khi bàn tài sản. Chỉ như tiện thể nói thêm một câu không mấy quan trọng.
“Sau khi bà nội mất, đống quần áo cũ của bà vẫn để trong tủ. Nếu con muốn giữ làm kỷ niệm thì mang đi.”
Mẹ lại đẩy túi rác màu đen về phía chân tôi.
“Áo bông, áo len của bà nội, còn cả cái áo gile vá chằng vá đụp.” Mẹ nói, “Mẹ định vứt lâu rồi, chỉ là chưa có thời gian. Con mang đi cũng tiện.”
“Cũng tiện.”
Hai chữ đó bà nói rất tự nhiên.
Lúc này anh trai ngẩng đầu nhìn tôi một cái.
Anh cười.
“Tiểu Mãn, túi quần áo của em chắc còn nặng hơn đống giấy tờ của anh.”
Anh nghĩ đó là một câu đùa.
Không ai thấy có gì sai.
Bố nâng chén trà lên uống một ngụm. Mẹ gom vỏ quýt lại, đứng dậy đi vứt. Anh trai rút điện thoại ra, chắc là đang nhắn tin cho bạn gái.
Thế là xong.
Năm trăm vạn đã chia xong.
Việc phân chia tài sản, từ đầu đến cuối chỉ mất hai mươi phút. Trong đó mười tám phút là kiểm kê tài sản của anh trai, hai phút dùng để xử lý tôi.
Thậm chí còn chưa đến hai phút.
Từ lúc mẹ ném túi rác xuống trước mặt tôi, đến khi bà đứng dậy đi vứt vỏ quýt — chưa tới bốn mươi giây.
Tôi cúi xuống, buộc chặt miệng túi lại.
Bên trong có mùi long não.
Khi bà nội còn sống, trong tủ lúc nào cũng có long não.
Tôi xách túi, đi ra ngoài.
Khi đến cửa, bố gọi phía sau:
“Tiểu Mãn.”
Tôi dừng lại.
“Ra khỏi cánh cửa này, sau này đừng nói là bố không cho con gì. Đồ của bà nội cũng là đồ.”
Tôi không quay đầu.
Mở cửa, bước ra ngoài.
Cánh cửa khép lại phía sau.
Rất nhẹ.
Không một ai nhìn theo tôi thêm lần nào nữa.
Thật ra, năm tôi sáu tuổi, tôi đã biết rồi.
Năm đó anh trai mười tuổi, tổ chức sinh nhật.
Mẹ bận rộn trong bếp suốt cả ngày. Sườn kho, cá chua ngọt, chân gà chiên da giòn — toàn món anh thích. Trên bàn đặt một chiếc bánh kem hai tầng, cắm cây nến số “10”.
Bố mua về một chiếc xe đua điều khiển từ xa. Hơn bốn trăm tệ, thời đó không hề rẻ.
Anh ước nguyện, thổi nến, cả nhà vỗ tay.
Bốn tháng sau, tôi tròn sáu tuổi.
Sáng ngủ dậy, tôi hỏi mẹ: “Hôm nay là sinh nhật con, có bánh không ạ?”
Mẹ đang giặt đồ. Bà không ngẩng đầu.
“Con với anh con cách nhau bốn tháng, gộp lại tổ chức chung là được, đỡ phiền.”
“Nhưng sinh nhật anh đã qua rồi mà.”
“Vậy thì đợi sinh nhật năm sau của anh rồi tổ chức chung.”
Năm đó tôi không có bánh.
Năm sau cũng không.
Đến năm thứ ba, tôi không hỏi nữa.
Về sau, mỗi năm sinh nhật của anh là chuyện của cả gia đình, còn sinh nhật của tôi chỉ là chuyện của riêng tôi.
Năm tôi mười ba tuổi, tôi nhìn thấy trên tờ lịch, đúng ngày sinh nhật mình, có ghi một dòng chữ — nét chữ của mẹ:
“Đóng tiền lớp học thêm cho Triệu Lỗi, 4600.”
Ngày sinh nhật của tôi, bà ghi là tiền học thêm của anh.
Nói đến chuyện học thêm.
Từ năm lớp bảy, anh đã đi học thêm toán, tiếng Anh, vật lý, mỗi năm ít nhất hai ba vạn.
Thành tích của tôi tốt hơn anh. Năm lớp tám, tôi đứng thứ mười hai toàn khối.
Về nhà tôi nói với mẹ, tôi muốn đăng ký một lớp toán nâng cao, học phí tám trăm.
Mẹ đang nhặt rau.
“Tám trăm?” Bà khựng lại một chút, rồi tiếp tục nhặt.
“Con gái học giỏi thế để làm gì? Có thi Thanh Hoa đâu.”
“Nhưng mà—”
“Anh con học kỳ sau còn phải học thêm vật lý. Tiền chỉ có từng đó, phải ưu tiên cho anh con.”
“Anh ấy còn trượt môn vật lý mà.”
“Cho nên mới càng phải học thêm. Con học giỏi rồi thì không cần học.”
Logic của bà lúc nào cũng tròn trịa.
Thi trượt — phải học thêm. Học giỏi — không cần học.
Dù nói thế nào, tiền cũng không nên tiêu vào tôi.
Tám trăm đó, cho đến khi tốt nghiệp, tôi cũng không có được.
Nhưng những chuyện này tôi chưa từng nói với ai.
Bởi vì nói ra cũng vô ích.
Bố thấy đó là lẽ đương nhiên, mẹ thấy đó là hợp tình hợp lý, còn anh trai thì hoàn toàn không biết — anh chưa từng cần phải biết, gia đình đã vì anh mà bỏ ra bao nhiêu.
Trong cái nhà này, chỉ có một người đối xử với tôi khác đi.
Là bà nội.
Bà nội tên là Trần Tú Anh. Bố là con trai duy nhất của bà. Theo lẽ thường, bà nên thiên vị cháu trai hơn.
Nhưng không hiểu vì sao, từ nhỏ bà lại thương tôi.
Không phải kiểu công khai.
Bà không bao giờ nhét tiền vào tay tôi trước mặt bố mẹ, cũng không cãi nhau với con trai mà nói “con đối xử với Tiểu Mãn không công bằng”.
Bà là lén lút.
Tối hôm anh trai mừng sinh nhật xong, sau khi cả nhà tan tiệc, bà kéo tôi vào phòng.
Bà lấy từ dưới gối ra một phong bao lì xì.
“Tiểu Mãn.”
Bà nhét phong bao vào lòng bàn tay tôi, dùng đôi tay gầy đến mức xương cấn vào da siết nhẹ tay tôi.
“Bà nhớ sinh nhật của con.”
Hai mươi tệ.
Tiền tiêu vặt một tháng của bà cũng chỉ hơn trăm tệ.
Tôi nắm chặt phong bao, không khóc.
Bà xoa đầu tôi.
“Tiểu Mãn, con đừng trách bố con. Nó là người hồ đồ.”
Tôi nói: “Con không trách.”
Bà nhìn tôi, hốc mắt hơi đỏ lên.
“Đồ của bà, sau này đều là của con.”
Lúc đó tôi không hiểu câu nói ấy.
Tôi cứ nghĩ bà nói đến mấy chiếc áo bông cũ, áo len cũ.
Một bà lão thì có gì đáng giá đâu chứ?
Bà mất năm tôi mười sáu tuổi.
Trước khi đi một tuần, bà gọi tôi đến bên giường.
Lúc đó bà không nói được nhiều nữa. Trong cổ họng phát ra tiếng khò khè.
Bà nắm tay tôi — còn gầy hơn cả lúc trước, da bọc xương.
“Tiểu Mãn.”
“Vâng.”
“Quần áo cũ trong cái tủ của bà… con giữ lại.”
Tôi tưởng bà luyến tiếc.
“Vâng, con sẽ giữ.”
Bà lại nói một lần nữa.
“Nhất định phải giữ.”
Ánh mắt bà nhìn tôi, không giống một người sắp ch//ết.
Mà giống như một người đã giao phó xong tất cả mọi chuyện.
Ba ngày sau, bà đi.
