Sau Ly Hôn, Tôi Khiến Anh Trả Giá
4
Quyển màu xanh lá là nhật ký trưởng thành của đứa trẻ.
Quyển màu xanh dương là sổ ghi chép chi tiêu sinh hoạt gia đình.
Quyển màu vàng là hồ sơ khám chữa bệnh và giấy chứng minh đã đi chăm sóc cùng.
Thẩm phán lật xem rất kỹ.
Lật đến một trang hồ sơ cấp cứu ở bệnh viện, ông ấy chợt ngẩng đầu hỏi tôi.
“Lần này là lúc hai giờ sáng đưa đi cấp cứu sao?”
“Vâng.” Tôi đáp.
“Lúc đó đứa bé sốt cao co giật, tôi một mình bế con gọi xe đi bệnh viện.”
“Bị đơn lúc đó ở đâu?”
Thẩm phán quay sang Thẩm Chí Hành.
Anh ta ngẩn ra hai giây, rồi mới gượng ra một câu:
“Đi công tác ở ngoài tỉnh.”
“Có thể cung cấp giấy tờ liên quan đến chuyến công tác lúc đó không?” Thẩm phán hỏi luật sư của anh ta.
Luật sư gật đầu: “Có thể, sau phiên chúng tôi sẽ bổ sung nộp.”
Thẩm phán lại nhìn về phía tôi.
“Những tình huống tương tự như vậy, có bao nhiêu lần?”
Tôi khẽ mím môi.
“Cụ thể thì tôi không đếm.”
“Nhưng theo tôi nhớ, chỉ riêng việc đi cấp cứu lúc nửa đêm thì ít nhất đã năm lần.”
“Mỗi lần đều là tôi một mình.”
“Con bị sốt, ho, tiêu chảy, đều là tôi ngồi bên giường bệnh chăm.”
“Anh ấy bận công việc, tôi có thể hiểu.”
“Nhưng nếu bây giờ muốn đem con ra để so xem ai quan trọng hơn, tôi chỉ có thể nói, tôi đã thấy từng giọt nước mắt của con.”
“Còn những gì anh ấy nhìn thấy, phần lớn là khuôn mặt cười được đăng lên mạng xã hội.”
Nói ra câu này, ngay cả tôi cũng thấy có chút nặng lời.
Trong phòng xử án có một khoảng lặng ngắn ngủi.
Ngay cả thư ký tòa cũng ngẩng đầu nhìn tôi một cái, trong mắt có thoáng qua sự đồng cảm.
Thẩm Chí Hành mấp máy môi, như muốn phản bác, nhưng cuối cùng lại không nói được gì.
Luật sư của anh ta vội đứng ra nói đỡ.
“Thẩm phán, ở đây liên quan đến khác biệt về lối sống và phân công trong gia đình.”
“Không thể vì một bên gánh nhiều việc nhà hơn mà phủ nhận tình cảm của bên còn lại dành cho con.”
“Bị đơn tuy vì lý do công việc nên thời gian ở bên con tương đối ít.”
“Nhưng điều đó không có nghĩa là anh ấy không quan tâm đến đứa trẻ.”
“Anh ấy đã dùng việc cung cấp vật chất và lập kế hoạch giáo dục để đầu tư rất nhiều nguồn lực cho tương lai của con.”
“Hy vọng thẩm phán có thể cân nhắc toàn diện, chứ không chỉ nhìn từ một góc độ đơn lẻ.”
Thẩm phán gật đầu.
“Quan điểm của hai bên tôi đều đã nghe.”
“Vấn đề quyền nuôi con, cuối cùng sẽ được cân nhắc tổng hợp từ nhiều yếu tố.”
“Bao gồm nhưng không giới hạn ở điều kiện kinh tế, khả năng chăm sóc, môi trường sống, phẩm chất của cha mẹ, v.v.”
“Hôm nay trước hết cứ trao đổi chứng cứ và làm rõ các sự thật chính.”
“Việc xác định cụ thể sẽ được đưa ra sau khi hội đồng xét xử thảo luận.”
Tiếp theo là phần tài sản.
Luật sư Mạnh trải một bản 《Danh sách tài sản trong hôn nhân》 lên bàn.
Bất động sản, xe cộ, tiền gửi, quản lý tài sản, cổ phiếu, quỹ.
Mỗi hạng mục phía sau đều có số hiệu chứng cứ tương ứng.
“Thưa thẩm phán, kết hợp sao kê ngân hàng và chứng cứ tài sản do hai bên cung cấp.”
“Chúng tôi sơ bộ tính toán ra rằng, hiện tại tổng tài sản chung trong hôn nhân vào khoảng mười ba triệu tám trăm nghìn tệ.”
“Trong đó bao gồm một căn nhà trị giá bảy triệu tám trăm nghìn tệ, một chiếc xe trị giá khoảng một triệu hai trăm nghìn tệ.”
“Cùng với các khoản quản lý tài sản và đầu tư chứng khoán, tổng cộng khoảng bốn triệu tám trăm nghìn tệ.”
“Căn cứ theo quy định pháp luật, những thứ này đều thuộc tài sản chung của vợ chồng.”
“Nguyên đơn yêu cầu, chia đôi theo pháp luật.”
“Nếu phía bị đơn cho rằng một hạng mục tài sản nào đó thuộc tài sản cá nhân, xin hãy cung cấp chứng cứ đầy đủ.”
Luật sư của Thẩm Chí Hành lập tức đứng dậy.
“Thưa thẩm phán, chúng tôi có ý kiến phản đối với bản danh sách này.”
“Trước hết, khoản trả trước của căn nhà đó, có một phần rất lớn đến từ tiền tiết kiệm trước hôn nhân của bị đơn.”
“Mặc dù trên sổ đỏ viết tên hai người, nhưng khi phân chia cụ thể, cần xem xét khoản đóng góp trước hôn nhân của bị đơn.”
“Thứ hai, một phần cổ phiếu và quyền chọn là do bị đơn thu được dưới danh nghĩa cá nhân trong thời gian làm việc tại công ty.”
“Đây là tài sản có tính chất đặc biệt, nên phải loại ra khỏi tài sản chung.”
Luật sư Mạnh đã chuẩn bị từ trước.
“Thưa thẩm phán, về nguồn gốc khoản trả trước, chúng tôi đã điều tra được.”
“Cái gọi là ‘tiền tiết kiệm trước hôn nhân’ của bị đơn, thực ra là thu được trong năm đầu sau khi kết hôn thông qua tiền thưởng cuối năm và tiền thưởng dự án.”
“Mốc thời gian rất rõ ràng, không tồn tại vấn đề trộn lẫn tài sản.”
“Còn về cổ phiếu và quyền chọn, theo chứng nhận do công ty cung cấp.”
“Những quyền lợi này được thu nhận trong thời kỳ hôn nhân, với mục đích phục vụ đời sống chung của vợ chồng.”
“Theo pháp luật, vẫn thuộc tài sản chung.”
Hai bên anh một câu tôi một câu, mùi thuốc súng càng lúc càng nồng.
Ban đầu Thẩm Chí Hành còn có thể giữ bình tĩnh.
Nghe đến sau, cả khuôn mặt anh ta đều căng cứng lại.
Đặc biệt là khi nghe đến mấy chữ “chia đôi tài sản chung”, đáy mắt anh ta thoáng qua một nét đau lòng rất rõ.
Cái đau lòng đó không phải giả vờ.
Tiền, dưới góc nhìn của anh ta, là thứ anh ta đã liều mạng thức đêm bao năm, uống rượu, đi tiếp khách, cười gượng mà đổi lấy.
Thế mà trong mắt pháp luật, một nửa số tiền đó đều phải chia cho tôi.
Anh ta hiển nhiên không chấp nhận nổi.
“Thưa thẩm phán.” Anh ta đột nhiên ngắt cuộc đối đáp giữa hai phía luật sư.
“Tôi thừa nhận những năm qua cô ấy đã hy sinh rất nhiều ở nhà.”
“Cũng không phủ nhận tài sản có phần của cô ấy.”
“Nhưng tôi không thể chấp nhận kiểu chia đôi máy móc như vậy.”
“Trong đó có quá nhiều tâm huyết của tôi.”
“Cô ấy có thể chia một phần, nhưng không thể nhiều như thế.”
“Anh định để cô ấy lấy bao nhiêu?” Thẩm phán hỏi thẳng.
Thẩm Chí Hành trầm mặc một lúc.
“Nhà để tôi, xe cũng để tôi.”
“Phần tiền mặt và quản lý tài sản, có thể cho cô ấy ba triệu.”
“Cộng thêm ba triệu bồi thường đã nhắc đến trong thỏa thuận trước đó, tổng cộng là sáu triệu.”
“Con số này đã vượt xa mức đóng góp kinh tế trực tiếp của cô ấy trong những năm qua.”
Thẩm phán nhìn tôi.
“Nguyên đơn, ý kiến của cô thế nào?”
Tôi không cần nghĩ.
“Không đồng ý.”
“Thưa thẩm phán, tôi không nói dựa trên cảm xúc.”
“Nếu hoàn toàn theo cách nói của anh ta.”
“Vậy thì mười hai năm tôi bỏ ra sẽ đổi lại việc bị quét sạch khỏi phần tài sản chung.”
“Còn phải chấp nhận khoản ‘bồi thường’ kiểu ban ơn của anh ta.”
“Tôi không chấp nhận bố thí.”
“Chỉ chấp nhận pháp luật.”
“Phần thuộc về tôi, một nửa cũng không được thiếu.”
“Đương nhiên, nếu có một phần tài sản đúng là tài sản cá nhân của anh ta.”
“Tôi cũng sẽ không tranh giành.”
“Nhưng chỉ cần là tài sản chung, tôi không định làm người tốt.”
Thẩm phán gõ nhẹ xuống mặt bàn.
“Đã có khác biệt khá lớn giữa hai bên về vấn đề tài sản.”
“Vậy thì cứ dựa vào chứng cứ.”
“Tài sản chung của vợ chồng, theo pháp luật thì chia đôi là nguyên tắc.”
“Nếu một bên cho rằng mình có đóng góp đặc biệt, cần điều chỉnh tỷ lệ.”
“Xin hãy đưa ra chứng cứ và căn cứ pháp lý tương ứng.”
“Bây giờ cũng gần hết thời gian rồi, hôm nay đến đây trước.”
“Về vấn đề tài sản và quyền nuôi con, hội đồng xét xử sẽ mở phiên tiếp theo.”
“Nếu trong thời gian này hai bên có chứng cứ mới, cũng có thể tiếp tục bổ sung.”
“Tạm đình phiên tòa.”
Ngay khoảnh khắc chiếc búa gỗ rơi xuống, lòng tôi ngược lại bình tĩnh đi không ít.
Cứ như dây cung vốn đã căng hết cỡ, cuối cùng cũng được thả lỏng một chút.
Ngoài hành lang tòa án, người qua kẻ lại.
Có người cãi nhau đỏ mặt, cũng có người cúi đầu khóc thút thít.
Tôi dựa vào một cây cột, ngẩng đầu hít sâu.
Ngực vẫn nặng nề, nhưng ít nhất không đến mức sụp đổ.
Luật sư Mạnh bước tới, nhét một chai nước khoáng vào tay tôi.
“Biểu hiện không tệ.”
“Nên nói thì đã nói, nên kìm thì cũng kìm được.”
“Về nghỉ ngơi cho tử tế đi.”
“Phía sau còn một trận phải đánh nữa.”
Tôi mở nắp chai, uống một ngụm lớn.
Nước lạnh trôi xuống cổ họng, cuốn đi bớt cơn bức bối.
“Luật sư Mạnh, cơ hội thắng của chúng ta lớn không?”
Cô ấy nghĩ một lúc.
“Về quyền nuôi con, ưu thế của cô rất rõ.”
“Phần tài sản thì chỉ cần chuỗi chứng cứ không có vấn đề, chia đôi là nguyên tắc.”
“Phía anh ta nhiều nhất cũng chỉ có thể đòi thêm một chút ở vài khoản nhỏ.”
“Nhưng tổng thể mà nói, chiếc bánh đó không động được bao nhiêu.”
“Nhưng cô cũng đừng quá xem nhẹ.”
“Thẩm Chí Hành, người này, thua tiền thì được, nhưng chưa chắc đã chịu thua mặt mũi.”
“Tiếp theo, rất có thể anh ta sẽ ra tay từ chỗ khác.”
“Ví dụ?”
“Ví dụ như làm bài trên mặt dư luận.”
“Cô làm viết nội dung trên mạng, chắc không lạ gì trò này.”
Tôi nhíu mày.
“Ý cô là, anh ta có thể bôi nhọ tôi bên ngoài?”
“Bôi xấu hình tượng của cô, hạ thấp danh tiếng của cô.”
“Ví dụ nói cô tham lam, ham tiền, không quan tâm đến tương lai của con.”
“Thậm chí còn hắt nước bẩn lên người cô, nói cô không đứng đắn trong thời kỳ hôn nhân gì đó.”
“Những chuyện này tôi thấy nhiều rồi.”
Luật sư Mạnh nhún vai.
“Hễ liên quan đến một bên có thu nhập cao, một khi cảm thấy mình thua lý trên phương diện pháp luật.”
“Thì rất thích tìm cân bằng trên phương diện dư luận.”
“Cứ như thể chỉ cần nói cô chẳng ra gì, thì số tiền hắn phải chia ra cũng không còn là uổng phí nữa.”
Trong lòng tôi hơi trầm xuống.
Điểm này, thực ra tôi đã mơ hồ có dự cảm từ lâu.
Tính cách của Thẩm Chí Hành, tôi quá hiểu.
Muốn anh ta nhận thua rất khó.
Muốn anh ta thừa nhận mình có sai, còn khó hơn.
“Nếu thật sự như vậy, tôi phải làm sao?”
“Thứ nhất, đừng phản ứng nóng vội.”
“Rất nhiều người thua ở điểm này.”
“Bên kia vừa hắt nước bẩn, cô lập tức cảm xúc bốc lên, đăng bừa đủ thứ.”
“Đợi khi cô bình tĩnh lại, đối phương đã chụp lại hết những lời lẽ gay gắt của cô.”
“Đem lên tòa, lại thành ‘chứng cứ’ cho thấy cô phẩm hạnh không tốt.”
“Thứ hai, lưu lại dấu vết.”
“Đối phương phát mỗi một câu, mỗi một bình luận, đều chụp màn hình lưu lại.”
“Nếu thật sự cấu thành xâm phạm danh dự, chúng ta có thể đệ đơn kiện riêng.”
“Thứ ba, khi cần, tôi sẽ giúp cô soạn một bản tuyên bố luật sư chính thức.”
“Có lý có chứng, bình tĩnh chuyên nghiệp, mạnh hơn nhiều so với việc cô tự mình lao lên cãi nhau.”
Tôi gật đầu.
“Hiểu rồi.”
“Nhưng cũng có khả năng, anh ta chẳng làm gì cả.”
“Dù có kiêu ngạo đến đâu, anh ta cũng phải để ý đến hình tượng nghề nghiệp của mình.”
Luật sư Mạnh cười.
“Câu này của cô là đang an ủi tôi, hay là đang an ủi chính cô?”
Tôi cũng cười theo một cái.
“Chuyện an ủi người khác, tôi quen rồi.”
Trong lúc chúng tôi nói chuyện, Thẩm Chí Hành đi ra từ phòng xử án.
Bước chân anh ta có chút vội, như thể muốn nhanh chóng thoát khỏi bầu không khí ở đây.
Bên cạnh còn có luật sư của anh ta, hai người đang thấp giọng bàn bạc gì đó.
Khi đi ngang qua trước mặt tôi, bước chân anh ta khựng lại một chút.
Không nói gì, chỉ liếc tôi một cái.
Trong ánh mắt đó có ấm ức, có phẫn nộ, cũng có một loại thất bại không nói thành lời.
Rồi anh ta quay người đi xuống lầu.
Đến một câu “tạm biệt” cũng không có.
Tôi không đuổi theo nói gì cả.
Trận này, không phải dựa vào vài câu đấu khẩu là có thể phân thắng bại.
Muốn thật sự thấy kết quả, còn phải đợi phán quyết của thẩm phán.
Lúc tôi về đến nhà thì trời đã gần tối.
Vừa đẩy cửa ra, một mùi đồ ăn quen thuộc lập tức ập vào mặt.
Tiếu Tiếu thò đầu nhỏ từ trong bếp ra.
“Mẹ!”
Con bé chạy nhanh như bay tới, lao vào lòng tôi.
“Bà ngoại đến rồi, làm cho mẹ món thịt kho tàu mẹ thích nhất đấy.”
Tôi sững người.
Lúc này mới thấy bóng dáng bận rộn trong bếp.
Là mẹ tôi.
Bà đang đeo tạp dề, cúi xuống thả hành lá vào nồi.
Nghe thấy động tĩnh, bà quay đầu nhìn tôi một cái.
“Về rồi à?”
Giọng điệu vẫn dứt khoát như cũ.
Mũi tôi cay xè.
“Mẹ, mẹ đến sao không nói với con một tiếng?”
“Còn cần nói à?” Bà bĩu môi.
“Ba con xem tin tức, thấy gần đây bên tòa án vụ ly hôn xếp lịch nhiều.”
“Ông ấy lo con không gồng nổi, nên bảo mẹ qua xem.”
“Tiện thể nấu cho cháu gái một bữa cơm tử tế.”
“Ngày nào cũng ăn mấy món giảm mỡ của con, trẻ con làm sao mà lên cân được?”
Tôi cười đi tới, nhận lấy cái xẻng nấu ăn trong tay bà.
“Để con.”
“Mẹ ngồi nghỉ một lát đi.”
“Đừng khách sáo với mẹ.”
“Đến nhà con, mẹ còn có thể coi như khách quý à?”
Mẹ tôi lườm tôi một cái.
“Nói đi, bên con tình hình thế nào rồi?”
Tôi hạ lửa nhỏ xuống, rồi kể cho bà nghe đại khái tình hình trên tòa hôm nay.
Bà nghe rất chăm chú, chân mày lúc cau lúc giãn.
Đến khi tôi nhắc tới chuyện chia đôi tài sản, bà đột nhiên đập mạnh một cái xuống bàn.
“Phải đòi như vậy chứ!”
“Mười hai năm này, con quản gia cho nó, sinh con nuôi con.”
“Nó dồn tâm sức ra ngoài kiếm tiền, con thì cầm cả cái mạng ở nhà.”
“Tại sao đến cuối cùng lại không lấy được một đồng nào?”
“Những người nói ‘tôi không cần tiền, chỉ cần con’ nghe thì có khí phách.”
“Thực ra là bị thực tế đập cho đến không còn cột sống.”
“Nếu con chẳng cần gì cả, sau này người ta chỉ cần nói một câu ‘hồi đó cô chẳng bỏ ra gì’, con lấy gì mà phản bác?”
Tôi cười cười.
“Mẹ, chẳng phải mẹ vẫn luôn nói, làm người đừng quá tham sao?”
“Tiền mình tự kiếm được thì nên lấy, đừng lúc nào cũng trông chờ người khác cho?”
“Đó là lúc bình thường.”
“Lần này không giống.”
“Đó là thứ pháp luật cho con, không phải người ta ban ơn cho con.”
“Con không đưa tay ra nhận, chẳng khác nào tự làm uổng công sức của mình.”
“Mẹ không vui khi thấy con gái mẹ phải chịu thiệt kiểu đó đâu.”
Mẹ tôi càng nói càng hăng.
“Vả lại, bây giờ con kiếm được tiền, đó là bản lĩnh của con.”
“Nhưng tiền là tiền, chuyện là chuyện.”
“Pháp luật quy định thế nào thì cứ làm theo thế đó.”
“Ai thích nói ra nói vào thì cứ mặc họ, dù sao chúng ta cũng không làm kẻ ngốc chịu thiệt.”
Tiếu Tiếu ôm eo tôi, ngẩng đầu nhìn chúng tôi.
“Bà ngoại, kẻ ngốc chịu thiệt là gì ạ?”
“Là có người rõ ràng bị thiệt mà vẫn thấy mình rất cao thượng.” Mẹ tôi đáp rất nhanh.
“Sau này lớn lên, con nhớ một điều.”
“Người tốt thì có thể làm, nhưng đừng làm kẻ ngốc.”
“Đặc biệt là trong chuyện hôn nhân.”
Tôi khẽ ho một tiếng.
“Mẹ, con bé còn nhỏ.”
“Con nói với nó mấy chuyện này có sớm quá không?”
“Không sớm.”
“Từ nhỏ đã phải biết chừng mực.”
“Ai bảo con gái thì nhất định phải ngốc nghếch?”
Mẹ tôi hừ một tiếng.
“Con nhìn lại con hồi trước đi, ngoan ngoãn quá mức.”
“Còn không phải bị thằng họ Thẩm kia coi như điều đương nhiên sao?”
“Nếu không phải con tự biết phấn đấu, tự dọn đường trước.”
“Lần này con không biết còn bị người ta bóp chết mấy lần rồi.”
Tôi không nói gì.
Nhưng trong lòng lại rất tán đồng.
Nếu không phải ba năm trước, khoảnh khắc ngửi thấy mùi nước hoa lạ, tim tôi đã khựng lại.
Nếu không phải đêm đó tôi quyết định mở máy tính, tạo ra thư mục “kế hoạch thoát xác”.
Nếu không phải mấy năm nay tôi cắn răng, nhét hết mọi khoảng thời gian vụn vặt vào việc viết lách và học tập.
Thì bây giờ, người đứng ở tòa án có lẽ sẽ là một phiên bản khác của tôi.
Rụt rè, không dám nhìn thẳng vào mắt thẩm phán.
Vừa khóc vừa nói “tôi không cần gì cả, chỉ cần con”.
Rồi bị một câu nhẹ tênh “cô không có năng lực kinh tế” chặn họng.
Lại bị con dao mang tên “vì tương lai của con” cắt đôi.
Tôi tưởng tượng ra cảnh đó, sống lưng liền lạnh toát.
May mà, thực tế không như vậy.
Đêm xuống, sau khi Tiếu Tiếu ngủ rồi, tôi và mẹ tôi ngồi trên ban công.
Bóng cây trong khu nhà bên dưới bị đèn đường kéo dài ra.
Không khí mang theo hơi ẩm của mùa hè.
Mẹ tôi châm một điếu thuốc.
Hồi trẻ bà đã có thói quen này, sau đó bị bố tôi ép cai.
Lúc này lại đem ra hút.
“Bố mày mà thấy, lại phải cằn nhằn tao.”
Bà hít một hơi, từ từ thở ra làn khói.
“Mày đừng học tao.”
“Không tốt cho phổi.”
Tôi cười gật đầu.
“Con chỉ ngửi mùi thôi cũng thấy khó chịu rồi, học không nổi.”
“Ngược lại là mẹ, đừng hút nhiều quá.”
“Thân thể mẹ vừa mới khá lên thôi.”
“Vài điếu thuốc này không chết được đâu.”
“Ngược lại là mày.”
“Trận này sắp tới, không nhẹ nhàng đâu.”
“Chuẩn bị xong chưa?”
“Có gì mà chuẩn bị?”
“Địch đến thì tướng chặn, nước đến thì đất ngăn.”
Tôi tựa lưng vào ghế, nhìn những ô cửa sổ sáng đèn từng mảng.
“Mẹ, đôi khi con vẫn nghĩ.”
“Nếu lúc đó con không kết hôn với anh ta.”
“Giờ con sẽ ở đâu?”
“Ở cái thị trấn nhỏ này làm giáo viên tiểu học?”
“Hay làm việc vặt trong một công ty nhỏ nào đó?”
“Nhận bốn năm nghìn tệ lương mỗi tháng, tan làm chen tàu điện ngầm?”
“Cuối tuần xách giỏ đi chợ, gặp lại bạn học cũ.”
“Rồi ngồi tán chuyện nhà ai cho con đi học lớp gì?”
Mẹ tôi liếc xéo tôi.
“Con hối hận rồi à?”
Tôi nghĩ ngợi một chút.
“Cũng không đến mức hối hận.”
“Nếu không có mười hai năm đó, con đã không có Tiếu Tiếu.”
“Vậy thì chắc chắn con sẽ hối hận.”
“Chỉ là thỉnh thoảng con sẽ nghĩ, nếu ngay từ đầu con đã hiểu, phụ nữ không thể chỉ quay quanh gia đình.”
“Thì có phải rất nhiều chuyện sẽ khác đi không?”
“Ví dụ như gì?”
“Ví dụ con sẽ không thức tỉnh muộn như vậy.”
“Sẽ không để anh ta hình thành thói quen, nghĩ rằng con chỉ biết xoay quanh nhà bếp và phòng khách.”
“Sẽ không để anh ta nghĩ rằng, anh ta đưa tiền cho con là một sự ban ơn.”
“Sẽ không đến lúc anh ta thay lòng lần đầu tiên mà con vẫn ngốc nghếch tìm lý do bao biện cho anh ta.”
Mẹ tôi không nói gì.
Chỉ hít một hơi thuốc thật sâu.
Qua một lúc lâu, bà mới lên tiếng.
“Những điều con nói, hồi trẻ mẹ cũng từng nghĩ đến.”
“Thế hệ bà ngoại con còn khổ hơn.”
“Họ thậm chí còn chẳng có cơ hội để nghĩ.”
“Hồi đó làm gì có cái từ ‘cái tôi’ này.”
“Lấy chồng rồi thì sinh con cho đàn ông, rót trà cho bố mẹ chồng.”
“Bị mắng vài câu cũng phải cười hì hì.”
“Giờ con có thể ngồi ở đây, hút điếu thuốc của mẹ, nói với mẹ những lời này.”
“Thì đã tốt hơn thời bà ngoại con rất nhiều rồi.”
“Con đường là đi ra từng bước một.”
“Con đi được đến bước này, đã khá tốt rồi.”
“Phần còn lại, chính là đừng quay đầu lại.”
Tôi vùi mặt vào đầu gối, cười khẽ một tiếng đầy nén lại.
“Mẹ, có lúc con thấy mình như đang leo dốc.”
“Dưới chân toàn đá vụn, đi một bước là chân bị cứa một lần.”
“Quay đầu nhìn lại, đi xuống dốc là nhanh nhất.”
“Nhưng con biết mình không thể quay về.”
“Có đau đến mấy cũng phải tiếp tục trèo lên.”
“Ai mà chẳng đi qua như thế?”
“Con tưởng lúc trước mẹ với bố con thì chưa từng nghĩ đến chuyện ly hôn à?”
“Hồi đó ông ấy uống say là tính tình nóng nảy, đập bàn một cái là cốc chén bay tứ tung.”
“Khi con còn nhỏ, có lần bị dọa đến mức ban đêm tè dầm.”
“Mẹ cũng từng có lúc muốn đá tung cửa rồi bỏ đi.”
“Nhưng khi đó mẹ có thể đi đâu?”
“Mẹ còn chẳng có việc làm.”
“Ông bà ngoại con thì đã lớn tuổi, sức khỏe lại không tốt.”
“Mẹ có thể mang con đi đâu?”
“Hồi đó mà muốn ly hôn, chẳng khác gì ôm theo một đứa trẻ lăn lộn trong bùn đất.”
“Mẹ không dám cược.”
“Nhưng con thì khác.”
“Con có năng lực, có tiền, lại có một nghề trong tay.”
“Con cũng đã sớm nhìn rõ người đàn ông này không đáng tin.”
“Con có gan nói ‘không cần’, vậy thì con giỏi hơn mẹ nhiều.”
Tôi ngẩng đầu lên, nhìn những nếp nhăn li ti nơi khóe mắt bà.
Trong lòng bỗng dưng thấy hơi chua xót.
“Mẹ, nếu mẹ trẻ hơn hai mươi tuổi.”
“Con nhất định sẽ giúp mẹ mở một tài khoản công khai.”
“Gọi là ‘Người phụ nữ bốn mươi tuổi làm lại từ đầu’.”
“Đảm bảo fan đông nghịt.”
“Con sẽ viết cho mẹ một cái tiêu đề thật hot.”
“‘Kết hôn hai mươi năm, tôi đá chồng, dẫn con gái sống thành chính mình’.”
Bà “xì” một tiếng.
“Mẹ chẳng thoải mái như con đâu.”
“Mẹ với bố con ấy à, cãi thì cãi, nhưng đời vẫn còn sống tiếp được.”
“Ông ấy nên làm gì thì làm nấy, tiền cũng đưa mẹ quản.”
“Loại đàn ông như thế, không tính là tệ nhất.”
“Còn người của con thì không giống.”
“Người thì thông minh, mà cũng biết tính toán.”
“Miệng thì nói con không đi làm, không có đóng góp.”
Trong lòng bà ấy thì lại hiểu rất rõ: “Nếu con ra ngoài đi làm, thì nó phải về làm việc nhà.”
“Còn không bằng nhốt con ở nhà.”
“Ai biết được con nhóc đầu vàng nhà mình rồi sẽ có ngày vùng lên chứ?”
Mẹ tôi vừa nói vừa bật cười.
“Bây giờ mẹ càng nghĩ càng thấy sảng khoái.”
“Con nhìn cái mặt nó đi, hôm nay chắc chắn bị tát sưng rồi.”
“Nó cứ luôn nghĩ rằng con rời nó thì chỉ có nước hít gió Tây Bắc.”
“Đâu biết trong túi con đã sớm có lương thực chứ.”
Tôi cũng bật cười theo.
Trong tiếng cười ấy có sự hả hê, có cả cảm giác nhẹ nhõm, và một chút chua xót nhàn nhạt.
Trước phiên tòa thứ hai, quả nhiên giống như Luật sư Mạnh dự đoán, tình thế bắt đầu thay đổi.
Đầu tiên là trên một diễn đàn nổi tiếng ở địa phương, có người đăng một bài nặc danh.
Tiêu đề vừa nhìn đã thấy đầy mùi thuốc súng.
“Vợ mười mấy năm không đi làm, giờ đòi ly hôn còn muốn chia đôi tài sản của tôi, mọi người nói xem có quá đáng không?”
Bên dưới còn đính kèm mấy tấm ảnh mờ.
Có chiếc xe quen thuộc trong bãi đỗ của khu chung cư.
Có bóng lưng tôi bế Tiếu Tiếu đi trong khu nhà.
Dù mặt đã bị che mờ, người quen chỉ cần nhìn một cái là nhận ra.
Bài viết trong đó kể lể đến là thê lương.
“Vợ cưới xong là nghỉ việc, ở nhà làm nội trợ toàn thời gian.”
“Một mình tôi gánh tiền nhà, tiền xe, liều mạng làm việc, từ lương mấy chục vạn tăng lên hơn năm trăm vạn mỗi năm.”
“Bây giờ cô ấy đột nhiên đòi ly hôn, còn nói muốn giành quyền nuôi con, còn nói muốn chia đôi tài sản.”
“Còn nói đó là ‘quyền lợi pháp luật cho phép’.”
“Tôi thật sự thấy rất lạnh lòng.”
“Chẳng lẽ mấy năm nay cô ấy ở nhà trông con, là có thể chia đều số tiền tôi vất vả kiếm được sao?”
“Mọi người bình luận xem, như vậy có công bằng không?”
Tấm ảnh cuối cùng là hóa đơn ở một nhà hàng.
Trên đó khoanh tròn mấy con số rất nổi bật.
“Bình thường tôi đã cố hết sức cho cô ấy cuộc sống tốt nhất.”
“Mời cô ấy ăn ở nhà hàng cao cấp, mua túi cho cô ấy.”
“Vậy mà cô ấy lại nói tất cả những thứ này đều là ‘đương nhiên’.”
“Bây giờ còn muốn lấy đi một nửa số tiền mồ hôi nước mắt của tôi.”
“Tôi thật sự sụp đổ.”
Bình luận bên dưới nhanh chóng nổ tung.
“Ly đi, nhất định phải ly.”
“Loại vợ hút máu này, mau đá đi.”
“Phụ nữ ở nhà ăn ngon mặc đẹp, đột nhiên thức tỉnh rồi muốn chia tài sản, chẳng phải kiểu chỉ biết ngửa tay đòi tiền à?”
“Ủng hộ chủ bài bảo vệ tài sản.”
Cũng có người nói: “Cô ấy trông con chẳng lẽ không tính là bỏ ra sao?”
Nhưng rất nhanh đã bị một đống bình luận “cút đi mà tẩy trắng” nhấn chìm.
Không đến hai tiếng, bài viết đó đã bị đẩy lên trang đầu.
Lượt xem tăng vùn vụt.
Khi tôi lướt thấy bài này, đầu ngón tay hơi lạnh đi.
Không cần nghĩ cũng biết phía sau là ai.
Cách nói quá quen thuộc.
Những câu kiểu “tôi liều mạng kiếm tiền nuôi gia đình”, “cô ấy luôn không đi làm”, “chia đôi là không công bằng”.
Đều là những lời anh ta thường hay lải nhải.
Chỉ là tôi không ngờ, anh ta lại mang hết mấy lời than phiền đó lên mạng.
Tôi nhìn màn hình rất lâu.
Điện thoại rung lên một cái.
Là tin nhắn WeChat từ một bạn học cấp ba đã lâu không liên lạc.
“Đây là người nhà cậu đăng à?”
“Bọn cậu sao vậy?”
Ngay sau đó, một đồng nghiệp cũ ở công ty trước đây cũng gửi voice cho tôi.
“Thanh Thanh, vừa rồi tớ thấy một bài trên diễn đàn, cảm giác như đang nói về cậu.”
“Cậu ổn chứ?”
Một lúc sau, đến cả mẹ tôi cũng gọi điện tới.
“Bài đăng rác trên mạng kia, có phải bên họ Thẩm làm ra không?”
“Đừng xem nữa, toàn nước bẩn.”
“Con xem nhiều chỉ càng khiến bản thân thấy buồn nôn thôi.”
Tôi tắt chế độ im lặng trên điện thoại.
Ngồi trên ghế sofa, đầu óc ong ong.
Cảm giác đó rất kỳ lạ.
Tôi biết rõ đó là sự bóp méo.
Cũng biết rõ đằng sau những bài đăng ẩn danh là kiểu tâm lý gì.
Nhưng khi nhìn thấy nhiều người xa lạ như vậy, đối với một câu chuyện đã bị cắt gọt mà vỗ tay tán thưởng, chỉ trỏ bàn tán.
Nói “loại phụ nữ như thế này nên tay trắng rời đi”, “đáng đời chẳng còn gì”.
Trái tim vẫn sẽ nặng xuống.
Dù lý trí liên tục nhắc nhở bản thân.
“Đó không phải toàn bộ sự thật.”
“Bạn không cần phải chứng minh mình với người xa lạ.”
“Bạn chỉ cần đưa bằng chứng ra tòa.”
Nhưng cảm xúc không phải lúc nào cũng nghe lời.
Tôi chìm như vậy khoảng nửa tiếng.
Sau đó đứng dậy, vào phòng làm việc mở máy tính.
Đăng nhập vào nền tảng viết bài của tôi.
Bấm vào tin nhắn trong mục quản trị.
Quả nhiên đã có người nhắn riêng cho tôi.
“Chị Thanh, bài đăng trên diễn đàn kia là đang nói chị à?”
“Nhìn ảnh đính kèm giống khu nhà chị.”
“Có cần em giúp chị hạ nhiệt không?”
“Gần đây chủ đề ‘ly hôn chia đôi tài sản’ khá nhạy cảm.”
“Chị có muốn viết một bài phản hồi không?”
“Hoặc bên em đăng giúp chị một bản ‘tuyên bố làm rõ’?”
Tôi nhìn mấy tin nhắn đó một lượt.
Cuối cùng chỉ trả lời ba chữ: “Không cần đâu.”
Sau đó mở một tài liệu trống.
Đầu ngón tay đặt lên bàn phím.
Tôi nghĩ một lúc rồi gõ tiêu đề.
“Gửi những người cho rằng bà nội trợ toàn thời gian ‘không làm gì cả’.”
Tôi không nhắc đến chuyện của mình trong bài viết.
Không nhắc đến “ly hôn”, “phân chia tài sản”, “một người chồng có thu nhập năm hơn năm triệu”.
Tôi chỉ bình tĩnh, từ góc độ của một người quan sát.
Viết về một nhân vật hư cấu tên là “A Thu”.
Cô ấy tốt nghiệp đại học rồi kết hôn, sinh con, nghỉ việc.
Thu nhập của chồng ngày càng cao, còn cô ở nhà chăm con, chăm người già, quán xuyến việc nhà.
Lịch trình mỗi ngày của cô kín mít.
Sáu giờ sáng dậy làm bữa sáng, đưa con đi học, dọn dẹp nhà cửa, đi chợ nấu cơm.
Tôi ngồi trở lại ghế nguyên cáo, cảm giác sau lưng có vô số ánh mắt đang đổ dồn về phía mình, nhưng không hề căng thẳng chút nào.
Lần này, tôi không còn co mình trong bóng tối nữa.
Thẩm phán xem xong tài liệu, ngẩng đầu hỏi tôi: “Những khoản thu nhập này đều là thu nhập độc lập của cô trong thời kỳ hôn nhân à?”
“Đúng vậy.” Tôi trả lời rất dứt khoát.
“Chồng cô có biết cô có những khoản thu nhập này không?”
Tôi ngừng một chút, khóe môi kéo ra một nụ cười khổ.
“Anh ấy chỉ biết, ngoài tiền sinh hoạt anh ấy đưa mỗi tháng, tôi còn có thể mua thêm chút đồ cho gia đình.” Tôi nói, “Nhưng anh ấy chưa từng nghiêm túc hỏi qua, số tiền này từ đâu mà ra.”
Thẩm phán gật đầu, rồi chuyển mắt sang Thẩm Chí Hành.
“Bị đơn, đối với tình hình kinh tế của nguyên đơn, anh có ý kiến gì không?”
Thẩm Chí Hành im lặng rất lâu, giọng hơi khàn.
“Tôi… không có ý kiến.”
Nhưng luật sư của anh ta thì không thể im lặng theo được, vội vàng đứng lên.
“Thẩm phán, dù thu nhập gần đây của nguyên đơn khá ổn, nhưng cô ấy lâu dài ở nhà, quan hệ xã hội đơn nhất, năng lực chống rủi ro yếu. Còn thân chủ của tôi có vị trí công việc ổn định, lương cao, cũng có năng lực hơn để cung cấp cho đứa trẻ những nguồn tài nguyên giáo dục và điều kiện sống tốt hơn.”
Tôi lạnh giọng lên tiếng: “Cái gọi là điều kiện tốt hơn, là một người cha mỗi tháng chẳng gặp được mấy lần, là tuổi thơ được giao cho bảo mẫu và người già nuôi lớn sao?”
Thẩm phán giơ tay lên, ngăn cuộc tranh cãi giữa chúng tôi sắp leo thang.
“Hai bên chú ý lời nói.”
Cô ấy gõ nhẹ lên mặt bàn, ra hiệu cho thư ký ghi chép, rồi hỏi tiếp.
“Nguyên đơn, đối với việc bị đơn nói cô có quan hệ xã hội đơn giản, khả năng chống rủi ro yếu, cô có gì phản bác không?”
“Có.” Tôi nhìn thẳng vào cô ấy.
“Tôi viết tiểu thuyết, các đối tác nhận bản thảo của tôi trải khắp cả nước, biên tập, tổng biên tập, vận hành nền tảng, mỗi người đều là đối tác của tôi. Tôi cũng luôn xây dựng thương hiệu cá nhân, tham gia các buổi giao lưu trong ngành, các buổi chia sẻ trực tiếp. Thu nhập của tôi không phụ thuộc vào một công ty nào, cũng không cần nhìn sắc mặt ai. Ngược lại, thu nhập của bị đơn tập trung cao độ ở một doanh nghiệp, một khi công ty xảy ra chuyện, rủi ro của anh ta còn lớn hơn.”
Vừa dứt lời, Thẩm Chí Hành theo phản xạ siết chặt nắm tay, trong mắt thoáng qua một tia hoảng loạn.
Thẩm phán lập tức bắt được điều đó.
“Bị đơn, hiện tình hình kinh doanh của công ty anh thế nào?”
Luật sư của Thẩm Chí Hành lập tức tiếp lời.
“Thẩm phán, tình hình kinh doanh của công ty thuộc bí mật thương mại, không có liên quan trực tiếp đến vụ án này.”
“Việc đánh giá năng lực nuôi dưỡng có liên quan trực tiếp đến tình hình kinh tế thực tế của đương sự.” Thẩm phán phản bác rất bình tĩnh, “Mời bị đơn trả lời trung thực.”
Trong phòng xử án yên lặng như tờ.
Yết hầu của Thẩm Chí Hành lên xuống mấy lần, như thể mấy chữ kia nặng đến mức anh ta không nói ra được.
Một lúc lâu sau, anh ta mới khẽ lên tiếng.
“Công ty… gần đây dòng tiền hơi căng.”
“Cụ thể hơn.” Giọng thẩm phán không có chút cảm xúc nào.
Luật sư của anh ta dường như muốn ngăn lại, nhưng bị ánh mắt của thẩm phán ép trở về chỗ ngồi.
“Trên sổ sách… quả thật có một ít nợ.” Thẩm Chí Hành cuối cùng vẫn nói ra, “Nhưng không ảnh hưởng đến thu nhập bình thường của tôi.”
“Vậy tài sản cá nhân đứng tên anh thì sao? Bất động sản, đầu tư tài chính, cổ phần.”
“Có một căn nhà mua trước hôn nhân, một ít cổ phiếu.” Anh ta cố tình nói nhẹ đi.
Trong lòng tôi cười lạnh.
Nếu không phải khoảng thời gian này tôi đã hoàn toàn nhận rõ anh ta, có lẽ đến giờ vẫn còn bị lớp vỏ bề ngoài đàng hoàng này che mắt.
Nhưng lần này, tôi không đến đây để nghe anh ta kể chuyện.
Tôi cầm lấy một xấp tài liệu khác đã chuẩn bị từ trước, đưa cho Luật sư Mạnh.
“Thẩm phán, bên tôi còn có một phần chứng cứ bổ sung.” Tôi mở lời, “Liên quan đến việc bị đơn trong thời kỳ hôn nhân có hành vi chuyển tài sản hay không.”
Thẩm phán nhíu mày.
“Trình lên đây.”
Tôi có thể cảm nhận được sự cứng đờ trong khoảnh khắc đó của Thẩm Chí Hành.
Đó là chột dạ.
Luật sư Mạnh đặt tập tài liệu trước mặt thẩm phán, giọng điệu bình tĩnh.
“Đây là các ghi chép giao dịch dòng tiền khổng lồ giữa công ty đứng tên bị đơn và một công ty vỏ bọc tên là Hằng Thịnh Thương Mậu mà chúng tôi điều tra được trong giai đoạn trước.”
“Theo đăng ký kinh doanh, người kiểm soát thực tế của Hằng Thịnh Thương Mậu là mẹ của bị đơn.”
“Chúng tôi nghi ngờ bị đơn và mẹ anh ta có khả năng thông qua ly hôn để chuyển tài sản, né tránh khoản nợ của công ty.”
Vừa nói xong, trong phòng xử án lập tức vang lên một trận xì xào bàn tán.
Thẩm phán gõ gõ mặt bàn.
“Giữ trật tự.”
Cô ấy cúi đầu nhanh chóng lật xem những tài liệu đó, ánh mắt dần lạnh xuống.
“Bị đơn, anh giải thích thế nào về chuyện này?”
Sắc mặt Thẩm Chí Hành đã hoàn toàn trắng bệch.
Anh ta nhìn tôi một cái, lại nhìn thẩm phán một cái, môi run lên.
“Những cái đó… chỉ là giao dịch liên kết bình thường.”
“Bình thường đến mức sau khi kết hôn, trong một khoảng thời gian ngắn, anh lại chuyển một lượng lớn lợi nhuận của công ty sang tên mẹ anh?” Luật sư Mạnh hỏi ngược lại.
“Bình thường đến mức trước khi anh đề nghị ly hôn, anh đã chuyển gần như toàn bộ tài sản có thể quy đổi thành tiền đi, chỉ để lại cho mình khoản nợ trên sổ sách?”
Tôi có thể nghe thấy máu trong lòng mình đang chảy ngược trở lại, lạnh đến tận cùng, nhưng lại lạ lùng thay, đầu óc vô cùng tỉnh táo.
Mấy ngày đó, tranh thủ những lúc chăm con, tôi đối chiếu từng khoản một, tra thông tin công ty, danh sách cổ đông, báo cáo thường niên, còn hẹn gặp mấy người bạn làm tài chính mà tôi quen từ trước trong đêm, từng chút một xâu chuỗi những con số đó lại.
Ban đầu tôi chỉ muốn làm rõ, vì sao anh ta lại vội vàng muốn ly hôn.
Cho đến khi cái tên Thịnh Tấn Thương Mậu liên tục xuất hiện trong vài bản báo cáo, tôi lần theo chuỗi cổ đông đến tận cùng, rồi nhìn thấy cái tên quen thuộc đó — Trình Thục Cầm.
Cũng chính là bà lão đang ngồi ở hàng ghế dự thính hôm nay.
Lúc này sắc mặt bà ta còn khó coi hơn cả con trai mình.
Thẩm phán khép tài liệu lại.
“Sao? Chuyển lợi nhuận công ty sang tên mẹ anh trong một khoảng thời gian ngắn trước và sau khi kết hôn mà lại được coi là bình thường à?” bà dừng một chút, giọng càng nghiêm khắc hơn. “Trước đó, tôi có lý do để nghi ngờ các người đang cố ý chuyển dịch tài sản chung.”
“Bị đơn, anh phải hiểu rằng điều này không chỉ ảnh hưởng đến việc phân chia tài sản khi ly hôn, mà còn có thể liên quan đến trách nhiệm hình sự.”
Thẩm Chí Hành nghẹn thở, đột ngột ngẩng đầu nhìn bà.
“Thẩm phán, tôi không hề muốn hại cô ấy.”
Anh ta đột nhiên chỉ tay về phía tôi, như thể đang vội vàng phủi sạch thứ gì đó.
“Những khoản tiền đó vốn dĩ không phải của cô ấy, là tiền tôi kiếm được mấy năm nay, là lợi nhuận của công ty.”
“Anh chắc chắn muốn nói câu này trước tòa, ngay trước mặt thẩm phán?” Luật sư Mạnh cười lạnh. “Theo Luật Hôn nhân, tài sản có được trong thời kỳ hôn nhân, trừ khi có thỏa thuận rõ ràng, về nguyên tắc đều là tài sản chung.”
“Cổ tức công ty của anh đã vào tài khoản gia đình, anh dùng số tiền đó mua nhà, đầu tư, xoay xở cho cái gọi là ‘sự nghiệp’ của anh, chẳng lẽ lại hoàn toàn không liên quan gì đến cô ấy?”
Thẩm Chí Hành bị chặn đến mức nhất thời cứng họng, sắc mặt lúc xanh lúc trắng.
Tôi bỗng thấy hơi buồn cười.
Trước đây, cứ hễ anh ta nổi giận, tôi theo bản năng sẽ căng thẳng, vô thức đi tìm lỗi của mình.
Bây giờ anh ta bị người ta dồn hỏi ngay tại tòa, tôi lại chẳng muốn giúp anh ta giải vây chút nào.
Thậm chí còn có một cảm giác giải thoát kỳ lạ.
Thẩm phán nhìn sang tôi.
“Nguyên đơn, phần chứng cứ này cô lấy được như thế nào?”
“Một phần là thông tin đăng ký kinh doanh và báo cáo thường niên có thể tra được qua kênh công khai.” Tôi bình tĩnh đáp, “Một phần là suy ra từ sao kê và hóa đơn của tài khoản gia đình chung của chúng tôi.”
“Trước đây tôi là người lo việc trong nhà, mọi khoản tiền lớn ra vào trong nhà, tôi đều có thói quen ghi chép.”
“Sau khi phát hiện trước và sau lúc anh ta đề nghị ly hôn có những khoản chuyển tiền lớn bất thường, tôi bắt đầu chủ động sắp xếp lại.”
Thẩm phán gật đầu.
“Cô rất tỉ mỉ.”
Câu đánh giá không nặng không nhẹ này khiến lòng tôi khẽ run lên.
Nhiều năm rồi không có ai nghiêm túc công nhận tôi như vậy.
Không phải kiểu qua loa “vất vả rồi”, mà là thật sự nhìn thấy tôi.
Bên phía Thẩm Chí Hành, cuối cùng cũng không nhịn được nữa.
“Thẩm phán, cô ấy đang suy diễn ác ý.”
“Tôi chỉ sợ công ty có rủi ro, nên muốn chuyển trước một phần tài sản ra ngoài để bảo vệ.”
“Vậy cũng là vì cả gia đình.”
Tôi không nhịn được bật cười.
“Vì gia đình?”
“Thế sao anh không chuyển tiền vào tên chung của chúng ta, mà lại chuyển vào công ty ma do mẹ anh đứng tên?”
“Nếu tôi không phát hiện ra sớm, có phải cô định chờ đến khi công ty thật sự không chống đỡ nổi, rồi ném toàn bộ khoản nợ sang cái vỏ rỗng này, sau đó dùng cái kiểu ‘ra đi tay trắng’ của cô để ly hôn với tôi không?”
“Đến lúc đó tôi cầm chút tiền mặt trên sổ sách kia, còn phải gánh đống rắc rối của cô nữa à?”
Trong phòng xử án lại bắt đầu xôn xao.
Thẩm phán không lập tức ngắt lời, chỉ nhanh chóng gõ nhẹ lên bàn.
“Trật tự.”
Bà đặt cây bút trong tay xuống, ánh mắt lướt qua mấy người chúng tôi một vòng.
“Vụ án này liên quan đến vấn đề chuyển tài sản, tòa án cần xác minh thêm.”
“Nhưng về quyền nuôi con và bản thân quan hệ hôn nhân, chứng cứ đã khá rõ ràng.”
Bà nhìn tôi.
“Nguyên đơn, cô kiên quyết ly hôn sao?”
“Đúng.”
“Bất kể tài sản phân chia thế nào, cô cũng không đổi quyết định?”
“Đúng.”
“Cô kiên quyết để đứa trẻ sống cùng cô?”
Tôi nhìn về phía hàng ghế người nghe.
Ở đó, một bóng dáng nhỏ bé đang căng thẳng nắm chặt lưng ghế.
Là Tiếu Tiếu, tôi cố ý nhờ bạn đưa con bé đến.
Con bé không thể vào trong phòng xử án, nhưng ngồi ở cuối hành lang bên ngoài thì vẫn có thể lờ mờ nhìn thấy tôi.
Đôi mắt con bé vẫn luôn dõi theo tôi, đầy lo lắng.
Tôi mỉm cười với con bé một cái, rồi quay lại.
“Đúng.” Tôi nói, “Tôi kiên quyết.”
Thẩm Chí Hành đột nhiên lên tiếng.
“Thẩm phán, tôi cũng kiên quyết.”
Anh ta hít sâu một hơi, cố giữ bình tĩnh.
“Tôi thừa nhận mình từng lơ là với hôn nhân, từng có sai lầm, nhưng tôi thật lòng với con.”
“Tôi có nguồn giáo dục tốt hơn, có thể cho con môi trường trưởng thành đầy đủ hơn.”
“Hơn nữa, từ nhỏ con đã thân với tôi và mẹ tôi hơn.”
Nói đến đây, anh ta liếc tôi một cái.
“Nguyên đơn bận công việc, thường xuyên thức đêm chạy bài, thời gian ở bên con ngược lại ít.”
Vừa nghe câu này, ngón tay tôi siết chặt lại.
Anh ta lúc nào cũng vậy.
Luôn theo thói quen mà bỏ qua những phần anh ta không nhìn thấy.
Có vẻ thẩm phán nhận ra cảm xúc của tôi dao động, bà nhắc tôi.
“Cô có thể xin phát biểu.”
Tôi hít sâu một hơi, đè nén nỗi tủi thân đang cuộn lên.
“Thẩm phán.”
“Tôi thừa nhận, đôi khi tôi sẽ thức đêm chạy bài.” Tôi bình tĩnh nói, “Nhưng những đêm đó, con đã ngủ từ lâu rồi.”
“Còn lúc con thức vào ban ngày, tôi gần như không rời nửa bước.”
“Đúng, tôi không giống một số người, đem việc chăm con ra làm chất liệu khoe trên vòng bạn bè.”
“Nhưng từng cuốn sách tranh của con, từng lần khám sức khỏe, từng buổi họp phụ huynh, tôi đều có mặt.”
Tôi ngừng một lát, giọng thấp xuống, nhưng càng kiên định hơn.
“Khi con bị bệnh sốt, là tôi ôm con vào viện đăng ký cấp cứu suốt đêm.”
“Lần đầu con ngã trầy đầu gối, là tôi cõng con đi khâu.”
“Ban đêm con gặp ác mộng, là tôi ở bên con đến lúc trời sáng.”
“Những chuyện bị đối phương nói qua loa thành một câu ‘bận chạy bài’, với tôi mà nói, là toàn bộ ý nghĩa của mười hai năm qua.”
Ánh mắt thẩm phán dịu xuống trong chốc lát, sau đó nhanh chóng trở lại bình tĩnh.
Bà lật xem mấy hồ sơ trưởng thành của đứa trẻ mà thư ký tòa ghi chép, rồi lại nhìn tài liệu phản hồi từ trường học vừa nộp lên.
Đó là bản xác minh mà tôi đã nhờ cô giáo chủ nhiệm chuẩn bị sẵn từ trước.
Tính cách của Tiếu Tiếu ở trường, thành tích, quan hệ bạn bè, còn có vài đoạn đánh giá của cô giáo chủ nhiệm về mức độ tôi tham gia.
Bà đọc một đoạn.
“Nguyên đơn hầu như lần nào họp phụ huynh cũng có mặt, phối hợp kịp thời với việc phản hồi bài tập, tích cực tham gia các hoạt động của phụ huynh và con cái.”
“Đứa trẻ khi nhắc đến mẹ thì thể hiện cảm giác an toàn rất cao.”
Bà ấy ngẩng mắt lên.
“Bị đơn, anh còn bổ sung gì về năng lực nuôi dưỡng nữa không?”
Thẩm Chí Hành há miệng, cuối cùng lại im lặng.
Luật sư của anh ta muốn nói gì đó, nhưng lại bị anh ta giơ tay ngăn lại.
Tôi có chút bất ngờ nhìn anh ta một cái.
Anh ta tránh đi ánh mắt của tôi.
Phiên tòa kéo dài gần hai tiếng.
Về phần tài sản, thẩm phán tuyên bố cần tạm dừng một thời gian, trích xuất sao kê ngân hàng và thông tin đăng ký doanh nghiệp liên quan, rồi mới đưa ra phán quyết tổng hợp.
Nhưng về quyền nuôi con, bà ấy đã đưa ra ý kiến thiên về một bên ngay tại tòa.
“Xét thấy hiện tại đứa trẻ chủ yếu sống cùng mẹ, nguyên đơn trong quá trình nuôi dưỡng trước đây đã gánh vác trách nhiệm chính, đồng thời có nguồn thu nhập ổn định và ý muốn chăm sóc rất mạnh.”
“Sơ bộ xác định, để nguyên đơn nuôi dưỡng sẽ có lợi hơn cho sức khỏe thể chất và tinh thần của đứa trẻ.”
“Nếu bị đơn không có chứng cứ mới quan trọng để bác bỏ nhận định này, tòa án sẽ trong phán quyết cuối cùng tuyên con gái do nguyên đơn trực tiếp nuôi dưỡng.”
Khoảnh khắc đó, vành mắt tôi bỗng hơi nóng lên.
Không phải vì vui mừng, mà là vì một sự công bằng đến muộn.
Mười hai năm qua, tôi đã làm quá nhiều việc chẳng ai biết đến.
Bưng đĩa, rửa bát, giặt quần áo, chăm con, lo cho người già, tất cả những điều đó, trong mắt rất nhiều người, chỉ cần một câu “cô ấy có đi làm đâu” là có thể nhẹ nhàng xóa sạch.
Giờ cuối cùng cũng có người, trong một bản phán quyết, nghiêm túc viết xuống rằng, đó cũng là một loại “đóng góp”.
Kết thúc phiên tòa, tôi đi ra khỏi phòng xử.
Ngoài hành lang, Tiếu Tiếu lao tới ôm chặt lấy chân tôi.
“Mẹ.”
Mắt cô bé đỏ hoe.
“Vừa rồi mẹ có phải đang nói với bà cô thẩm phán là con sẽ ở cùng mẹ không?”
Tôi ngồi xổm xuống, xoa mặt con bé.
“Đúng rồi.”
“Vậy bà cô thẩm phán đồng ý chưa?”
Cô bé mở to mắt, căng thẳng nhìn tôi.
“Tạm thời đồng ý một nửa.”
Tôi cố ý úp mở.
“Một nửa nào cơ?”
Cô bé sốt ruột đến mức suýt khóc.
“Một nửa còn lại, phải đợi một thời gian nữa, bà ấy sẽ viết nó vào một tờ giấy rất quan trọng.”
“Viết xong rồi, Tiếu Tiếu sẽ là cô bé có thể Tiếu Tiếu chính chính ở bên mẹ.”
Cô bé gật đầu thật mạnh, rồi lại liếc nhanh về phía Thẩm Chí Hành ở không xa.
Anh ta đứng ở góc hành lang, như đang do dự không biết có nên qua đây hay không.
“Bố có bỏ con không?” cô bé hỏi khẽ.
Câu này như đâm thẳng vào tim tôi.
Tôi hít sâu một hơi, ôm chặt lấy con bé.
“Không đâu.”
“Chỉ là sau này bố không thể ngày nào cũng ở cùng con nữa.”
“Nhưng nếu con muốn gặp bố, cứ nói với mẹ.”
“Chỉ cần không phải yêu cầu quá đáng gì, mẹ đều sẽ đồng ý.”
Cô bé ngẩng đầu nhìn tôi, nửa hiểu nửa không.
“Vậy… vậy mỗi tuần con đều có thể gặp bố à?”
“Được.”
“Thế lúc sinh nhật con thì sao?”
“Cũng được.”
Tôi ngừng một chút.
“Nhưng đợi con lớn hơn chút nữa, mẹ hy vọng sẽ có một ngày, con có thể tự quyết định mình muốn gặp bố lúc nào, chứ không phải để người khác sắp xếp thay con.”
Cô bé nghiêng đầu nghĩ một lát, rồi nghiêm túc gật đầu.
“Vâng.”
Tôi cười cười, bế cô bé lên.
“Đi thôi, về nhà.”
Ngay khoảnh khắc quay người lại, ánh mắt tôi chạm vào Thẩm Chí Hành.
Anh ta như muốn nói gì đó, nhưng cuối cùng vẫn không nói gì.
Chỉ rất mạnh mẽ gật đầu một cái.
Giống như đang nói với tôi, cũng như đang nói với chính anh ta, một lời thừa nhận muộn màng.
Sau đó mấy ngày, cuộc sống nhìn bề ngoài chẳng khác gì thường ngày là bao.
Gặp bản thảo thì vẫn gửi, đến lượt đón con thì vẫn đón.
Chỉ là mỗi lần điện thoại reo lên từ số lạ, tôi đều theo phản xạ mà căng chặt người.
Phần lớn đó là nhân viên tòa án, nhân viên chăm sóc khách hàng ngân hàng, thậm chí còn có mấy cổ đông nhỏ của vài công ty mà tôi chưa từng gặp mặt.
Về cuộc điều tra đối với Hằng Thịnh Thương Mậu, rất nhanh đã có kết quả sơ bộ.
Thẩm phán liên hệ với tôi, hẹn thời gian bổ sung đối chất.
Ngày đó tôi đến trước cổng tòa án từ sớm.
Gió lạnh từ hành lang thổi vào, rét đến mức khiến người ta run lên.
Tôi siết chặt áo khoác, đầu ngón tay lại vì căng thẳng mà khẽ run.
Lần này, không chỉ vì con và phần của riêng tôi.
Mà còn liên quan đến việc, toàn bộ sự thật bị che giấu suốt mười hai năm qua, có thể được phơi bày dưới ánh mặt trời hay không.
Quá trình đối chất còn dài hơn tôi tưởng.
Tòa án đã trích xuất lịch sử chuyển khoản số tiền lớn của Hằng Thịnh Thương Mậu trong hai năm gần đây, đồng thời liên hệ với mấy công ty có giao dịch vốn với bên đó để lấy lời làm chứng.
Trong đó có một pháp nhân của một công ty nhỏ ra tòa làm chứng, nói rằng lúc ký hợp đồng với Hằng Thịnh Thương Mậu, chính Trình Thục Cầm trực tiếp đứng ra, đối phương còn nói rõ “phía sau có công ty lớn chống lưng, sẽ không có rủi ro”.
Nhưng những khoản tiền này cuối cùng lại không chảy ngược về công ty, mà dưới đủ loại danh nghĩa bị tách ra thành vài khoản đầu tư tài chính và chi tiêu cá nhân.
Đã không còn đơn giản chỉ là “dòng tiền căng thẳng” nữa.
Khoảnh khắc đó, tôi đột nhiên hiểu ra, trên bản thỏa thuận ly hôn ban đầu, vì sao anh ta lại thoải mái đồng ý “ra đi tay trắng” như vậy.
Không phải hào phóng, mà là tính toán.
Thẩm phán mặt không cảm xúc nghe hết toàn bộ trình bày, cuối cùng hỏi tôi.
“Nguyên đơn, cô có yêu cầu đối với phần tài sản bị nghi ngờ chuyển dịch này, đòi phần thuộc về mình không?”
“Có.”
Tôi không chút do dự.
“Cho dù những tài sản này hiện giờ đã bị niêm phong hoặc phong tỏa?”
“Có.”
Tôi nhìn chằm chằm vào Thẩm Chí Hành.
“Ban đầu vốn dĩ đó cũng nên là tài sản chung của chúng tôi.”
“Nếu cuối cùng thật sự phải dùng để trả nợ cho công ty, tôi sẵn lòng trong phạm vi pháp luật gánh phần trách nhiệm mà tôi nên gánh.”
“Nhưng trên sổ sách, nó nhất định phải được nhìn thấy.”
Thẩm phán nhìn tôi vài giây, rồi gật đầu.
“Thái độ của cô, tòa án sẽ ghi vào hồ sơ.”
Bà ấy quay sang phía bị đơn.
“Bị đơn và người đại diện của bị đơn, đối với yêu cầu của nguyên đơn về tính chất và tỷ lệ tài sản, có ý kiến phản đối không?”
Luật sư của Thẩm Chí Hành muốn tranh luận đến cùng lý lẽ, lặp đi lặp lại nhấn mạnh rằng “Hằng Thịnh Thương Mậu là công ty cá nhân của mẹ Trình, không thể đơn giản coi là tài sản chung của vợ chồng”.
Nhưng sao kê ngân hàng, nội dung hợp đồng, thậm chí cả hướng sử dụng của vài khoản tiền đều bày ra trơ trẽn ở đó.
Hằng Thịnh Thương Mậu trả tiền cho công ty trang trí của nhà họ, ứng trước tiền thuốc men cho cha anh ta đi khám bệnh, mua sản phẩm giáo dục cho Tiếu Tiếu.
Đó đâu phải là công ty bên thứ ba “hoàn toàn không liên quan”, rõ ràng là chiếc ví của cả gia đình được biến tướng.
Lần này, thẩm phán không cho anh ta quá nhiều không gian để biện minh.
“Về phần Hằng Thịnh Thương Mậu, tòa án sẽ căn cứ trên toàn bộ chứng cứ, xác định mối quan hệ giữa nó và tài sản chung của vợ chồng.”
“Nếu xác thực là thông qua công ty liên quan để cố ý chuyển dịch tài sản chung, tòa án sẽ xử lý theo pháp luật và chuyển những manh mối liên quan cho bộ phận có thẩm quyền.”
Sắc mặt Thẩm Chí Hành lập tức sụp xuống.
Tôi chợt nhớ ra, rất nhiều năm trước, khi chúng tôi vừa kết hôn, anh cũng từng đến tòa án.
Hồi đó anh hăng hái đầy khí thế, đại diện công ty tham gia một vụ tranh chấp hợp đồng.
Lúc về nhà còn đắc ý kể với tôi rằng anh đã lật ngược tình thế trên tòa như thế nào, dùng một điều khoản trong hợp đồng để áp đảo đối phương ra sao.
Ngày hôm đó, anh đi đứng như có gió nâng dưới chân.
Còn hôm nay, anh đứng ở ghế bị cáo, như một con thú bị dồn đến góc tường.
Tôi không hề thấy vui sướng.
Nhiều hơn là một cảm khái không thể nói rõ.
Con người đi đến ngày hôm nay đều là từng bước mà ra.
Không ai đột nhiên trở thành như vậy.
Chỉ là những lựa chọn nhỏ nhặt nhìn có vẻ không quan trọng năm đó, tích ít thành nhiều, đẩy anh ta đến bước này.
Sau khi đối chất xong, thẩm phán tuyên bố sẽ tuyên án vào một ngày khác.
Hôm tôi về đến nhà, ngoài cửa sổ đang lất phất mưa phùn.
Tiếu Tiếu cuộn mình trên sofa, đang nắn nót từng nét làm bài tập.
Tôi nấu mì trong bếp, trong nồi nước sôi ùng ục bốc hơi nóng.
Điện thoại bỗng rung lên một tiếng.
Là Thẩm Chí Hành.
Khoảng thời gian này, chúng tôi gần như không còn liên lạc nữa.
Tôi do dự một lúc, cuối cùng vẫn nghe máy.
Đầu dây bên kia, giọng anh mang theo vẻ mệt mỏi nặng nề.
“Hiểu Thanh.”
“Ừ.”
“Dạo này em… vẫn ổn chứ?”
“Khá ổn.”
Tôi tắt bếp, nhấc nồi ra chỗ khác.
“Bên công ty, xảy ra chút chuyện.”
Anh cười cười, tiếng cười khô khốc.
“Chắc em cũng nghe được chút ít rồi.”
“Ừ.”
“Có phải em đã biết từ lâu rồi không?”
Tôi im lặng vài giây.
“Tôi không phải nhà tiên tri.”
“Chỉ là khi một người đột nhiên có biểu hiện khác thường, chỉ cần nghĩ thêm một bước, sẽ nhìn ra được nhiều thứ hơn.”
“Khoảng thời gian đó anh quá nôn nóng rồi.”
Đầu dây bên kia yên lặng hẳn xuống.
Một lúc sau, anh khẽ hỏi.
“Có phải từ đầu đến cuối, em đều không tin anh đến vậy không?”
“Là anh không tin tôi trước.”
Tôi múc mì ra bát, giọng rất bình thản.
“Anh không tin tôi có năng lực kiếm tiền, không tin tôi có thể hiểu công việc của anh, cũng không tin một ngày nào đó tôi sẽ rời xa anh.”
“Anh cho rằng mình lúc nào cũng ở thế thượng phong, có thể rút lui bất cứ lúc nào.”
“Nhưng anh quên mất, tôi cũng là một con người, không phải công cụ để anh muốn đặt đâu thì đặt.”
Anh khẽ thở dài.
“Tôi biết, bây giờ nói gì cũng muộn rồi.”
“Bên phía thẩm phán, chắc sẽ sớm tuyên án thôi.”
“Bất kể kết quả thế nào, chuyện của công ty và bên Hằng Thịnh Thương Mậu, tôi sẽ tự chịu trách nhiệm.”
“Sẽ không liên lụy đến em và Tiếu Tiếu.”
Tôi cười lạnh một tiếng.
“Bây giờ anh nói kiểu này, không thấy thừa sao?”
“Nếu không phải tôi phát hiện trước, anh nghĩ hôm nay anh còn nói ra được câu này à?”
Anh im lặng.
Tôi nghe thấy bên kia có tiếng giấy tờ lật sột soạt, còn có động tĩnh như anh đang thu dọn đồ đạc.
“Bên mẹ tôi, tôi sẽ bảo bà ấy đừng đến tìm em nữa.”
“Chuyện thu nhập của em, mấy ngày nay bà ấy nhắc đi nhắc lại rất nhiều lần.”
Anh cười cười, trong giọng có chút tự giễu.
“Đây là lần đầu tiên trong đời bà ấy cảm thấy mình nhìn lầm người.”
“Trước giờ vẫn luôn nghĩ em là nhờ cưới được nhà tốt, giờ mới biết, em độc lập hơn tôi tưởng nhiều.”
“Trước đây em chưa từng nhắc với tôi những chuyện này.”
“Anh cũng chưa từng hỏi.”
Tôi đáp anh rất bình tĩnh.
“Tôi có nói thì anh cũng chẳng nghe nghiêm túc.”
“Anh chỉ ậm ừ cho có rồi lại tiếp tục bận việc của anh thôi.”
Đầu dây bên kia im lặng rất lâu.
“Hiểu Thanh.”
“Ừ.”
“Xin lỗi.”
“Ba chữ này, anh đã nói rất nhiều lần rồi.”
“Em không thiếu cái này.”
“Vậy em thiếu gì?”
Anh hỏi rất khẽ.
Tôi bỗng thấy hơi muốn cười.
“Tôi thiếu thời gian.”
“Thiếu loại thời gian mà anh sẵn sàng dừng lại, nghiêm túc nhìn tôi một lần.”
“Nhưng bây giờ, thứ đó không còn quan trọng nữa rồi.”
“Chúng ta đã đi đến bước này.”
Anh không nói gì thêm.
Đầu bên kia truyền đến vài tiếng lách cách của chìa khóa và tiếng kéo cửa.
Nghe như có người đang rời khỏi một nơi nào đó.
“Sau này có việc thì có thể tìm luật sư trực tiếp.” Tôi nói, “Không có việc gì thì cũng không cần liên lạc nữa.”
“Về việc thăm Tiếu Tiếu, tôi sẽ không cố tình cản trở.”
“Nhưng anh phải giữ đúng quy củ.”
“Đừng lại như trước, đã hứa với con bé mà còn tùy tiện thất hứa.”
Anh bỗng cười khẽ một tiếng.
“Em yên tâm.”
“Bây giờ đến cả lúc nói chuyện với con bé, anh cũng phải nghĩ xem nên mở lời thế nào.”
“Mấy hôm trước con bé gửi cho anh một tin nhắn thoại.”
“Nói rằng đợi cô nhân viên tòa án viết xong tờ giấy đó, thì nó có thể Tiếu Tiếu chính chính sống cùng em.”
Mũi tôi cay xè.
“Nó còn nói…”
Giọng anh có chút nghẹn lại.
“Nói sau này sẽ cố gắng kiếm thật nhiều tiền.”
“Sẽ mua cho em một căn nhà thật lớn thật lớn, để em ở trong đó thoải mái viết truyện.”
Đầu dây bên kia đột nhiên yên lặng.
Tôi nghe thấy anh hít sâu một hơi.
“Chăm sóc con bé thật tốt.”
“Con bé rất thông minh, cũng rất nhạy cảm.”
“Có lẽ một ngày nào đó, con bé sẽ tha thứ cho anh.”
“Còn bản thân anh, có lẽ mãi mãi cũng sẽ không thể tha thứ cho chính mình.”
Anh cúp máy.
Tôi bưng bát mì đó, đứng trong bếp rất lâu mà không nhúc nhích.
Hơi nước bốc lên, làm mắt tôi cay xè.
Tôi bỗng thấy hơi mệt.
Mệt đến mức không muốn tiếp tục truy hỏi rốt cuộc ai đúng ai sai nữa.
Một mối quan hệ đã đến bước này rồi, có tranh hơn thua cũng chẳng còn ý nghĩa.
Hai tuần sau, tòa án chính thức ra phán quyết.
Ly hôn, chấp thuận.
Con gái Tiếu Tiếu do tôi trực tiếp nuôi dưỡng, bị đơn mỗi tháng phải trả khoản cấp dưỡng cố định cho đến khi con bé trưởng thành.
Tài sản trong thời kỳ hôn nhân được chia đôi theo nguyên tắc pháp luật.
Một phần tài sản chuyển qua Hằng Thịnh Thương Mậu, sau khi được tòa án xác định là tài sản chung của vợ chồng, sẽ được quy đổi rồi đưa vào phạm vi phân chia.
Về Hằng Thịnh Thương Mậu và các công ty liên quan, tòa án sẽ chuyển manh mối cho cơ quan có liên quan, xử lý ở vụ án khác.
Tờ giấy đó không dày, nhưng còn nặng hơn bất kỳ cuốn sách nào tôi từng xuất bản.
Ngày nhận bản án, Thẩm Chí Hành cũng có mặt.
Anh ta mặc một chiếc sơ mi xám, cả người trông gầy hơn trước khá nhiều.
Tôi ký xong, chuẩn bị quay người rời đi.
Anh ta gọi tôi lại.
“Hiểu Thanh.”
“Ừ.”
“Sau này… em định làm gì?”
Câu hỏi của anh ta có hơi đột ngột.
Tôi ngẩn ra một chút.
“Nuôi con, viết truyện, kiếm tiền.”
“Chỉ vậy thôi.”
“Em không định tái hôn sao?”
Anh ta hỏi rất thẳng.
Tôi cười cười.
“Chuyện tương lai, bây giờ tôi không muốn đặt trước.”
“Nhưng có một điều có thể chắc chắn.”
“Tôi sẽ không lại đặt toàn bộ số phận của mình lên bất kỳ người nào nữa.”
Anh ta cúi đầu cười nhẹ.
“Cũng đúng.”
“Bây giờ em ở một mình, còn tốt hơn trước kia.”
Tôi không phản bác.
Vì đó là sự thật.
Ít nhất là vào lúc này.
Anh ta lại ngừng một chút, rồi đột nhiên lấy từ trong túi ra một chiếc túi đựng tài liệu.
“Đây là một phần giấy chuyển nhượng cổ phần của công ty.”
“Trong tên tôi vẫn còn mười phần trăm cổ phần.”
“Mặc dù tình hình công ty bây giờ không tốt, nhưng dù sao cũng là tài sản.”
“Phần này, theo bản án, cô có thể chia một nửa.”
“Tôi định chuyển cho cô thêm một nửa trong số đó, tức là năm phần trăm.”
Tôi nhíu mày.
“Trong bản án không có điều này.”
“Coi như tôi bồi thường riêng.”
Anh ta nhìn tôi, trong mắt mang một cảm xúc phức tạp khó nói thành lời.
“Cô không cần vội từ chối.”
“Cũng không cần vội đồng ý.”
“Hợp đồng này có hiệu lực trong nửa năm.”
“Trong vòng nửa năm, nếu cô muốn ký thì cứ đi tìm luật sư.”
“Nếu không muốn, sau nửa năm sẽ vô hiệu.”
Tôi nhận lấy chiếc túi tài liệu ấy, thấy nặng trĩu.
“Anh làm vậy là vì gì?”
“Để tôi thấy yên lòng hơn một chút thôi.”
Anh ta cười khổ.
“Tôi biết mình không xứng với hai chữ ‘người tốt’.”
“Nhưng ít nhất, ở chuyện này, tôi muốn bản thân còn có thể nhìn thẳng vào mình.”
“Cô đừng nghĩ tôi cao thượng quá.”
“Phần cổ phần này, biết đâu một ngày nào đó có thể đổi thành tiền.”
“Coi như tôi để lại cho Tiếu Tiếu một ít thứ.”
“Cô chắc chắn còn có khả năng hơn tôi, biến nó thành thứ thật sự có ích cho con bé.”
Tôi không nói gì thêm.
Có những thứ, không cần phải làm cho rõ ràng ở thời điểm này.
Hôm đó lúc bước ra khỏi cổng tòa án, trời rất xanh.
Ánh nắng rơi xuống bậc thềm, khiến từng phiến đá đều sáng lên.
Tôi ôm bản án và bản thỏa thuận chuyển nhượng cổ phần ấy, hít sâu một hơi.
Chỉ cảm thấy trong lồng ngực như có một luồng khí đục tích tụ đã lâu, cuối cùng cũng từ từ được thở ra ngoài.
Buổi tối, tôi đặt bản án lên bàn ăn.
Tiếu Tiếu bám vào mép bàn, nhìn rất chăm chú.
“Đây là tờ giấy rất quan trọng đó à?”
Con bé hỏi.
“Ừ.”
“Vậy sau này, con sẽ ở cùng mẹ sao?”
“Ừ.”
“Là cô chú thẩm phán nói à?”
“Ừ.”
Con bé “à” một tiếng, rồi đột nhiên cười tươi đến nhe cả răng.
“Vậy sau này, chúng ta có thể mỗi ngày cùng ăn sáng, cùng đi ngủ rồi.”
“Trước đây con cũng mỗi ngày cùng mẹ ăn sáng cùng đi ngủ mà.”
Tôi bị con bé chọc cười.
“Nhưng như vậy không giống.”
Con bé lắc đầu, vẻ rất có lý.
“Trước đây còn có bố ở đây, còn có bà nội nữa.”
“Bây giờ, chỉ còn hai mẹ con mình.”
“Chúng ta là thân nhất.”
Nói xong, con bé nghiêm túc chìa ngón út ra.
“Mẹ, mình móc tay đi.”
“Sau này bất kể thế nào, hai mẹ con mình cũng ở bên nhau.”
Tôi cũng chìa ngón út ra, móc lại với con bé.
“Móc tay.”
Con bé đột nhiên nhớ ra gì đó, lại ngẩng đầu nhìn tôi.
“Vậy bố thì sao?”
“Sau này, bố sẽ không ở cùng mình nữa à?”
Tôi ngừng một chút.
“Bố sẽ ở một nơi khác.”
“Nếu con muốn gặp bố, có thể nói với mẹ.”
“Chỉ cần không ảnh hưởng đến việc con đi học và nghỉ ngơi, chúng ta có thể đi thăm bố, hoặc để bố đến đón con.”
Con bé nghĩ một lúc rồi nghiêm túc gật đầu.
“Vậy mỗi tuần con gặp bố một lần là được rồi.”
“Nhiều quá, con sợ bố lại bắt đầu bận lung tung.”
“Con nói đấy nhé.”
Tôi khẽ gõ lên trán con bé.
“Sau này nếu bố thất hứa, con cũng phải học cách giận đấy.”
“Đừng có chuyện gì cũng nói là không sao.”
Cô ấy nghiêm túc nhìn tôi.
“Thế còn mẹ thì sao?”
“Nếu có ngày nào mẹ nói sẽ đến trường đón con, kết quả lại không đến.”
“Vậy con cũng phải giận mẹ à?”
“Phải.”
Tôi gật đầu.
“Ai thất hứa thì con giận người đó.”
“Kể cả mẹ.”
Cô ấy bật cười, để lộ một chiếc răng nanh nhỏ xinh.
“Được.”
Tối hôm đó, cô bé ôm bản án mà ngủ thiếp đi.
Tôi nhìn gương mặt đang ngủ của cô bé, bỗng có cảm giác mọi thứ thật không chân thực.
Mười hai năm trước, tôi ôm cô bé lần đầu tiên nằm ngủ trên giường bệnh ở bệnh viện.
Khi đó, tôi cứ nghĩ mình phải dựa vào hôn nhân và chồng thì mới có thể cho con một mái nhà ổn định.
Còn bây giờ, tôi biết, tôi có thể tự dựa vào chính mình.
Chỉ cần có con ở bên, đã đủ để tôi có dũng khí bước tiếp.
Mấy tháng tiếp theo, tôi điều chỉnh lại hoàn toàn cuộc sống của mình.
Đầu tiên là thương lượng lại hợp đồng đăng dài kỳ vốn bị phân tán ở mấy nền tảng khác nhau, đổi thành một phương án hợp tác dài hạn có lợi hơn.
Bên biên tập nghe nói tôi ly hôn, vậy mà lại đặc biệt quan tâm.
“Chị ơi, đề tài của chị đúng là hot search bản hiện thực luôn.”
Cô ấy đùa ở đầu dây bên kia.
“Tôi dám cá, chỉ cần chị muốn viết, chắc chắn sẽ nổi.”
“Vậy còn phải xem tôi có muốn đem chính mình ra làm tư liệu để bán hay không.”
Tôi cười đáp lại cô ấy.
“Chị yên tâm, tôi sẽ không viết giống quá đâu.”
“Người nhà tôi nếu mà thấy, chắc lại tưởng tôi đang ké nhiệt của anh ấy.”
“Vậy chị định viết gì?”
“Viết về một người phụ nữ ly hôn, làm sao vực dậy cuộc đời mình.”
Tôi nói.
“Viết về cách cô ấy từng chút một nhặt lại những giá trị từng bị xem nhẹ.”
“Tiện thể viết luôn cách cô ấy nuôi con, sống một cuộc sống không còn quá phụ thuộc vào người khác.”
Đầu dây bên kia im lặng một lúc.
“Chị.”
“Ừ?”
“Câu chuyện của chị, nghe rất ngầu.”
“Cũng rất khó.”
“Khó thì khó thôi.”
Tôi trải cuốn sổ ra, mở tài liệu mới.
“Viết rồi sẽ thấy không khó nữa.”
Tôi liệt kê dàn ý mới.
Ở phần thiết lập nhân vật đầu tiên, tên nữ chính là “Hiểu Thanh”.
Biên tập hỏi tôi có muốn đổi một cái tên dễ nhớ hơn không.
Tôi nghĩ một lát, cuối cùng vẫn giữ tên này.
Không phải vì không nỡ.
Mà là vì tôi cuối cùng cũng nhận ra, cái tên này vốn dĩ không thuộc về bất kỳ cuộc hôn nhân nào.
Nó chỉ thuộc về tôi.
Khi cuốn sách mới viết được một phần ba, bên nắm bản quyền gọi điện tới.
Họ nói có một công ty phim ảnh rất hứng thú với đề tài này, muốn hẹn gặp tôi một lần.
Tôi do dự một chút, rồi vẫn đồng ý.
Buổi trao đổi hôm đó diễn ra rất thuận lợi.
Bên kia chuẩn bị rất kỹ, thậm chí còn vẽ sẵn một sơ đồ quan hệ nhân vật.
“Chúng tôi cho rằng, cốt lõi của câu chuyện này không chỉ là hôn nhân đổ vỡ.”
Nhà sản xuất nói.
“Mà là một người phụ nữ sau khi bị buộc phải rời khỏi quỹ đạo cuộc sống quen thuộc ban đầu, làm sao tìm lại nhịp điệu của chính mình.”
“Cô ấy không phải dựa vào gặp được người tốt hơn để lật mình, mà là dựa vào chính mình.”
“Kiểu câu chuyện này, bây giờ rất hiếm.”
Tôi nghe mà trong lòng có một cảm giác rất vi diệu.
Nó giống như đang đứng trước gương, nhìn thấy một phiên bản của chính mình được phóng lớn hơn một chút.
Kết thúc buổi gặp, nhà sản xuất hỏi tôi.
“Lâm giáo sư, cô có điểm nào đặc biệt muốn nhấn mạnh không?”
“Có.”
Tôi nghĩ một lát.
“Em chỉ hy vọng, dù kịch bản có sửa thế nào, có một điểm không được mất.”
“Đó là hạnh phúc cuối cùng của nữ chính, không được xây trên việc bất kỳ người đàn ông nào quay lại hay hối hận.”
“Cô ấy có thể gặp người mới, có thể bắt đầu lại.”
“Nhưng niềm vui của cô ấy, không nên bị định nghĩa là ‘gặp đúng người’.”
“Mà là, cuối cùng cô ấy học được cách coi chính mình là đúng người.”
Nhà sản xuất ngẩn ra một lát, rồi bật cười.
“Yêu cầu này không khó.”
“Dù sao chúng tôi cũng không định quay kiểu ngược luyến cẩu huyết.”
“Loại kịch này giờ khán giả cũng không còn thích nữa.”
Trên đường về nhà, trời dần tối xuống.
Lá ngô đồng bên đường bị gió thổi xào xạc.
Tôi đeo balo máy tính trên lưng, một tay xách thức ăn, một tay dắt Tiếu Tiếu, bỗng thấy khung cảnh bình dị như thế này còn vững chãi hơn bất kỳ biệt thự hay xe sang nào.
Có một thời gian, trên vòng bạn bè thỉnh thoảng lại nhảy ra tin nhắn của mấy người quen.
Có người chia sẻ một bản tin, nói một công ty công nghệ nào đó bị nghi làm giả tài chính, đang bị điều tra.
Trong phần bình luận, có người nói công ty này mấy năm trước rất nổi, tiệc tất niên chi mấy triệu là chuyện thường.
Cũng có người nói, nghe nói lãnh đạo cấp cao đã chuyển tiền đi từ trước, cuối cùng người trả giá là một đám nhân viên nhỏ và nhà cung cấp bị nợ lương.
Tôi nhìn tên công ty đó, trong lòng cũng chẳng dao động mấy.
Chỉ khóa màn hình điện thoại lại, tiếp tục gọt táo cho Tiếu Tiếu.
Con bé ôm sách, nằm bò trên bàn ăn viết bài văn.
Đề bài là “Mẹ của em”.
Con bé viết rất nhiều dòng, viết rằng tôi sẽ làm sườn xào chua ngọt cho con bé, viết rằng tôi sẽ kể chuyện ru con ngủ, viết rằng tôi có lúc rất nghiêm, sẽ bắt con bé dọn phòng.
Viết đến cuối, con bé ngẩng đầu hỏi tôi.
“Mẹ.”
“Hả?”
“Con có thể viết là mẹ ly hôn không?”
Tôi ngẩn ra một chút.
“Thầy giáo sẽ bắt con viết lại đấy.”
“Vậy con không viết cái này nữa.”
Con bé nghiêng đầu nghĩ ngợi một lát.
“Vậy con sẽ viết mẹ rất giỏi, có thể tự mình kiếm tiền mua nhà.”
“Vẫn chưa mua nhà.”
Tôi cười.
“Ngôi nhà này bây giờ vẫn đang đứng tên bố con.”
“Vậy sau này sẽ có.”
Con bé nói rất nghiêm túc.
“Khi con lớn lên, con sẽ cùng mẹ mua.”
Khoảnh khắc đó, đột nhiên tôi thấy sống mũi mình hơi cay.
Không phải vì cuộc sống vất vả, mà là vì tương lai thật sự còn vô vàn khả năng.
Cuối năm đó, tôi hoàn thành bản thảo cuốn tiểu thuyết lấy chính mình làm nguyên mẫu.
Cuối cùng, tên sách được định là “Sau khi ly hôn, tôi bắt đầu yêu chính mình”.
Biên tập nói cái tên này hơi thẳng, nhưng rất bắt mắt.
Tôi nói, cứ thế đi.
Không phải chuyện gì cũng cần vòng vo.
Có những lời, thẳng một chút cũng rất tốt.
Ngày sách mới lên kệ, tôi không cố tình ngồi canh ở hậu trường để xem số liệu.
Chỉ như thường lệ đưa Tiếu Tiếu đến trường, rồi đi chợ mua thức ăn.
Trên đường về, điện thoại reo không ngừng.
Toàn là lời chúc mừng và ảnh chụp màn hình.
Biên tập phấn khích như thể trúng thưởng.
“Chị ơi, chị xem này, doanh số đặt trước ngày đầu vượt mười nghìn rồi.”
“Trong phần bình luận có rất nhiều độc giả nói, họ đọc mà khóc.”
“Còn có người nói, chị đang thay họ xả giận.”
Tôi nhìn những dòng bình luận ấy, trong lòng chậm rãi dâng lên một luồng ấm áp.
Có người nói, khi xem đoạn nữ chính đưa giấy chứng minh thu nhập ra trước tòa, họ mới nhận ra, hóa ra bao năm qua mình cũng không chỉ là “ăn bám”.
Có người nói, đọc xong thì định về nhà nói chuyện nghiêm túc với chồng về việc phân chia việc nhà.
Cũng có người nói, cô ấy quyết định ly hôn rồi.
Tôi không cổ vũ cũng không ngăn cản.
Mỗi người có lựa chọn của riêng mình, chỉ có bản thân họ mới hiểu rõ nhất.
Điều tôi có thể làm, chỉ là kể xong câu chuyện của mình.
Buổi tối, Tiếu Tiếu từ trong phòng chạy ra.
“Mẹ.”
Con bé mặt mày nghiêm túc.
“Con vừa tìm sách của mẹ, thấy có người ở dưới bình luận chửi mẹ.”
“Họ chửi mẹ cái gì?”
“Họ nói mẹ viết như vậy là để khiến nhiều người ly hôn hơn.”
Con bé tức tối phồng má.
“Sao họ có thể nói mẹ như vậy?”
“Rõ ràng mẹ là muốn nhiều người suy nghĩ kỹ về bản thân mình hơn mà.”
Tôi bị lời này của con chọc cười.
“Con xem này.”
Tôi kéo con ngồi xuống sofa.
“Một người nói gì, đa phần phản ánh chính họ hơn.”
“Họ chửi mẹ, chứng tỏ trong lòng họ có lẽ đang sợ.”
“Sợ rằng nếu có một ngày, người bên cạnh họ cũng bắt đầu nghiêm túc nghĩ xem mình thật sự muốn gì.”
“Vậy mẹ có buồn không?”
Con bé nhìn tôi.
“Có một chút.”
Tôi trả lời rất thật.
“Nhưng nhiều hơn là thấy, họ không đáng để mẹ buồn.”
“Vậy mẹ có hối hận vì viết cuốn sách này không?”
“Không.”
Tôi xoa đầu con.
“Vì mẹ biết, sẽ có những người khác, sau khi đọc cuốn sách này, sẽ trở nên dũng cảm hơn một chút.”
“Giống như lúc mẹ từng đọc câu chuyện của người khác vậy.”
“Nên con không cần để ý đến những lời chửi bới đó.”
“Con chỉ cần nhớ, mẹ không phải vì ly hôn mà ly hôn.”
“Mà là để không tiếp tục đánh mất chính mình trong một mối quan hệ tệ hại.”
Con bé gật đầu, như đang suy nghĩ điều gì đó.
“Vậy sau này, nếu con gặp một người, người đó đối xử rất tốt với con.”
“Nhưng đến một ngày anh ấy bắt đầu đối xử không tốt với con.”
“Con có thể giống mẹ, nói tạm biệt với anh ấy không?”
Tôi im lặng một lát.
“Có thể.”
“Nhưng với điều kiện, trước khi gặp anh ấy, con đã học được cách sống một mình thật tốt.”
“Như vậy, khi con nói tạm biệt, con sẽ không sợ đến thế.”
“Vậy bây giờ con phải làm gì?”
Con bé nghiêm túc hỏi.
“Bây giờ à.”
Tôi nghĩ một lúc.
“Bây giờ thì làm xong bài toán của con trước đã.”
Con bé “phì” một tiếng bật cười.
“Được.”
Mùa đông chầm chậm trôi qua.
Khi mùa xuân đến, hoa anh đào trong khu chung cư đã nở rồi.
Hôm đó là cuối tuần, tôi đưa Tiếu Tiếu đến công viên gần đó để vẽ ký họa.
Con bé ngồi trên bãi cỏ, dùng bút chì màu từng nét từng nét vẽ cành cây và cánh hoa.
Vẽ được nửa chừng, con bé đột nhiên ngẩng đầu nhìn tôi.
“Mẹ.”
“Hửm?”
“Sau này mẹ có yêu đương không?”
Câu hỏi này đến hơi đột ngột.
Tôi dừng bảng vẽ trong tay, suy nghĩ vài giây.
“Có lẽ có.”
“Có lẽ không.”
“Vậy nếu có một ngày mẹ yêu đương, mẹ có bớt thích con không?”
Con bé trông có vẻ hơi căng thẳng.
“Không.”
Tôi rất chắc chắn.
“Thích của mẹ là có thể cộng dồn.”
“Không phải cứ thêm một người là phải bớt đi một người.”
“Hơn nữa dù thế nào, con vẫn luôn là người quan trọng nhất.”
Con bé rõ ràng thở phào nhẹ nhõm.
“Vậy nếu con không thích chú mà mẹ tìm thì sao?”
“Thì mẹ sẽ nghiêm túc cân nhắc cảm nhận của con.”
“Nếu anh chỉ đơn thuần là không thích nó giành điều khiển từ xa, thì có lẽ còn có thể bàn lại.”
“Nếu anh thật sự thấy ở bên nó không thoải mái, vậy tôi sẽ cẩn thận hơn.”
“Nhưng những chuyện này, sau này chúng ta có thể từ từ nghĩ tiếp.”
“Bây giờ, nhiệm vụ quan trọng nhất của em là lớn lên thật tốt.”
Con bé nghiêm túc gật đầu, rồi lại tiếp tục vẽ cái cây của mình.
Gió thổi qua, làm những cánh hoa rơi trên mặt đất bay tán loạn khắp trời.
Đột nhiên tôi có chút ngẩn ngơ.
Nếu tôi của mười hai năm trước có thể nhìn thấy cảnh này hôm nay, sẽ là tâm trạng thế nào.
Khi đó, để gả vào một gia đình trông có vẻ đàng hoàng, tôi đã cố gắng hạ thấp sự sắc sảo của mình, mài mòn hết mọi góc cạnh không hợp với số đông.
Tôi cứ nghĩ, chỉ có như vậy mới được giữ lại.
Giờ tôi mới hiểu, thứ thật sự giữ được tôi từ đầu đến cuối chưa từng là một cuốn sổ hộ khẩu mà ai đó đưa cho, mà là sự tự tin của chính tôi.
Trước đây tôi từng nghĩ, ly hôn là thất bại của đời người.
Nhưng đến hôm nay, ngược lại tôi lại bắt đầu biết ơn cuộc chia tay trông đầy chật vật ấy.
Nó buộc tôi nhìn lại bản thân, buộc tôi thừa nhận rằng, từ trước đến nay tôi vốn có năng lực hơn mình từng nghĩ.
Nó cũng khiến tôi nhìn thấy, ngoài hôn nhân ra, cuộc sống còn có rất nhiều tầng ý nghĩa khác.
Có công việc, có tình bạn, có sở thích, có sự trưởng thành.
Còn có một cô bé sẽ viết trong bài văn rằng: “Mẹ của con rất dũng cảm.”
Đêm hôm đó, tôi nằm trên giường, rất lâu vẫn không buồn ngủ.
Ngoài cửa sổ có gió thổi qua, mang theo một chút hương hoa.
Điện thoại trên tủ đầu giường khẽ rung lên.
Là một yêu cầu kết bạn trên WeChat.
Ghi chú viết: “Tôi là nữ thẩm phán năm đó đã xét xử vụ án của cô.”
Tôi khựng lại một chút, mở phần tin nhắn xác minh ra.
Cô ấy viết.
“Mới xem xong cuốn sách mới của cô gần đây.”
“Khá lắm.”
“Cô đã viết ra rất nhiều thứ mà người khác không dám viết.”
“Tiện thể nói với cô một tiếng, về vụ án bên Hằng Thịnh Thương Mậu, đã có tiến triển rồi.”
“Mấy người có liên quan, sẽ phải trả giá cho hành vi của mình.”
“Cô không cần phải lo lắng chuyện này nữa.”
Tôi nhìn mấy dòng chữ ấy, trong lòng bỗng trở nên rất bình tĩnh.
Không còn cơn giận ban đầu, cũng không có cảm giác hả hê trên nỗi đau của người khác.
Chỉ thấy rằng, mọi thứ cuối cùng cũng đã trở về đúng vị trí của nó.
Tôi trả lời một câu.
“Cảm ơn.”
Sau khi gửi đi, tôi lại thêm một câu.
“Hôm đó ở tòa, cô nói tôi rất cẩn thận.”
“Câu này, tôi vẫn luôn nhớ.”
Vài phút sau, cô ấy trả lời.
“Đó không phải lời khách sáo.”
“Mà là sự thật.”
“Hy vọng sau này, lúc gặp cô ở tòa, sẽ không còn là vì kiểu vụ án như thế này nữa.”
Tôi bật cười thành tiếng.
“Hy vọng sau này, lúc gặp cô ở tòa, là vì cô đã mua cuốn sách mới của tôi, bảo tôi ký tên cho cô.”
Nhắn xong câu này, tôi lại xóa đi.
Cuối cùng chỉ trả lời bốn chữ.
“Hẹn gặp lại sau.”
Tôi tắt điện thoại, tắt đèn.
Trong bóng tối, rèm cửa bị gió thổi khẽ lay động.
Tôi nghe thấy tiếng hô hấp đều đều của Tiếu Tiếu trong phòng bên cạnh.
Khoảnh khắc này, tôi đột nhiên rất chắc chắn về một chuyện.
Tôi không còn sợ bất kỳ sự khởi đầu nào nữa, cũng không còn sợ bất kỳ sự kết thúc nào nữa.
Bởi vì tôi biết, dù thế nào đi nữa, tôi cũng có thể một lần nữa đứng dậy.
Có một ngày nào đó, có lẽ tôi sẽ gặp lại một người.
Anh ấy sẽ không coi “ly hôn” là một quân bài mặc cả, cũng sẽ không xem sự hy sinh của tôi là điều đương nhiên.
Anh ấy sẽ biết, tôi không phải là phụ thuộc của một người đàn ông nào đó, cũng không phải là bà vợ của nhà ai.
Tôi chỉ là chính tôi.
Và trước khi đến lúc đó, tôi sẽ trước hết nghiêm túc yêu bản thân mình một thời gian thật dài.
Gió ngoài cửa sổ đã ngừng thổi.
Đèn đóm trong thành phố tắt dần từng ngọn một.
Ngày mới vẫn chưa bắt đầu.
Nhưng tôi đã không còn sợ thức dậy nữa.
Vì tôi biết, vào khoảnh khắc mở mắt, thứ tôi nhìn thấy sẽ không còn là cuộc đời của người khác, mà là con đường thuộc về chính tôi.